Robert Redford is een overlever

De survivalfilm is mateloos populair // Vandaag verschijnt All is Lost, een topfilm over een man die moet overleven op zee // Gelukkig heeft Robert Redford (77) een trits bijna-doodervaringen om uit te putten

‘Help’ en ‘fuck’ schreeuwt de man een paar keer als zijn zeilboot langzaam zinkt. Zijn noodkreten verstommen in de wind. Hij zwijgt. Verder spreekt alleen de zee.

De 77-jarige Hollywoodster Robert Redford is het enige, naamloze, personage in de gewaagde, experimentele film All is Lost, die zich geheel afspeelt op een zinkende zeilboot. De wereldberoemde acteur wordt in de aftiteling slechts ‘onze man’ genoemd. „Het enige wat we weten is dat iets hem spijt en hij is gaan zeilen”, vertelt Redford in een New Yorks hotel. „Hij heeft geprobeerd om iets goed te doen, maar hij faalde. Dat is alle kennis die we hebben over ‘onze man’, en dat is mooi.”

In zijn 54-jarige carrière stond Redford vooral bekend om zijn glamour en charme, niet om de minimalistische acteerstijl die hij hanteert in J.C. Chandors eerste film sinds diens succesvolle debuut Margin Call (2011). Toch zag de acteur de uitdaging zitten. „Deze film is helemaal uitgekleed, waardoor ik een complete acteerervaring beleefde.”

Is dit een rol die u juist op dit moment in uw carrière kon spelen?

„Ik denk het niet, maar ik realiseerde me wel dat deze film me de mogelijkheid gaf om een rol te spelen waar ik echt naar verlangde. Een rol die me liet acteren en waarbij ik verder nergens aan hoefde te denken. Een pure filmische ervaring, zonder special effects, voice-overs of dialoog.”

Toch zijn er al een hoop survivalfilms. Heeft u geprobeerd de gelijkenis met andere films te vermijden?

„Het lijkt misschien of ik nu mijn eigen industrie probeer te beledigen, maar ik kijk geen films. Dus ik heb Cast Away bijvoorbeeld ook niet gezien. Zo hoefde ik mijn hoofd ook niet te breken over mogelijke parallellen. Ik herinner me dat ik me toen Life of Pi uitkwam even afvroeg of dat een probleem zou zijn, omdat All is Lost een compleet andere film is, zonder dieren en zonder contact met andere mensen. Maar daar ben ik nu niet meer bang voor.”

In All is Lost verkeert uw personage duidelijk in een levensbedreigende situatie. Heeft u zelf ooit iets dergelijks meegemaakt?

„Jazeker. Zeven jaar geleden vloog ik samen met mijn vrouw in een privévliegtuig naar Santa Rosa, Californië, ergens boven de woestijn. Het was 22.00 uur ’s avonds en beide motoren vielen uit. Daarna ging ook het licht uit. Negen minuten lang vielen we door de lucht naar beneden. Ik bereidde me voor om neer te storten. Hoe zou het voelen? Zal ik het overleven? Waar raken we de grond? Zou dit het einde zijn? Mijn vrouw en ik waren beiden helemaal stil en keken elkaar niet aan. Na negen minuten ging de motor weer aan, en later weer uit. En weer aan. Een bloedstollende ervaring. Verder ben ik een keer verdwaald geraakt op een paard in de bergen in het donker. Het paard kon niks zien en ik zelf ook niet. En ja, ik skiede een keer off -piste en had geen idee meer waar ik was.”

Zo te horen moet deze film een eitje voor u zijn geweest?

„Nee helemaal niet! Het voelde alsof ik daadwerkelijk op een boot in een storm zat, het was levensecht. Maar het ergste was om de hele dag nat te zijn, daar word je echt een beetje depressief van. Je kleren doorweekt, je schoenen, dat was moeilijker dan de stunts die ik zelf wilde doen.”

De man die u speelt is helemaal alleen op een zinkende boot, toch besluit hij zijn baard nog te scheren. Waarom?

„Die scène vond ik heel sterk. Ik denk dat we zulke normale dingen moeten blijven doen in stressvolle situaties, zodat we niet in paniek raken. Het is gewaagd om zulke scènes in een film te stoppen, want het kan helemaal verkeerd geïnterpreteerd worden en als grappig worden opgevat. Hij scheert zich om zich te behouden voor een zenuwinzinking.”

All is Lost, Gravity, Captain Phillips: allemaal films met eenzame hoofdrolspelers. Representeren ze een actuele Amerikaanse gemoedstoestand?

„Ik denk dat we ons in Amerika in een tijd bevinden waar veel mensen zich verloren voelen. Ik heb de andere films niet gezien, maar ik kan me voorstellen dat ze je doen beseffen dat we inderdaad alleen zijn. Waar is het anker? Waar kunnen we onze voeten wegzetten? Niet op veel plaatsen in ieder geval. Daarom hoop ik dat de mensen zich verbonden voelen met mijn eenzame personage op zee, ondanks het zwaarmoedige gevoel dat dit met zich meebrengt.”