Groot deel van gemeenten verwerpt akkoord over langdurige zorg

De overheveling van de langdurige zorg van Rijk naar gemeenten hapert opnieuw. Tweederde van de gemeenten verwerpt het akkoord dat de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft gesloten met het kabinet over de decentralisatie van de langdurige zorg, zo maakte de VNG woensdagmiddag bekend.

Het akkoord, gesloten in december, behelsde onder meer dat gemeenten van het kabinet jaarlijks 200 miljoen euro extra zouden krijgen, als compensatie voor de forse bezuinigingen die met de zorgdecentralisatie gepaard gaan. Maar de belangrijkste wens van gemeenten kreeg de VNG niet vervuld: de zorgtaak ‘persoonlijke verzorging’ werd géén gemeentetaak. Die eis vormde juist de kern van de resolutie die gemeenten eind november met overgrote meerderheid hadden aangenomen. Er heerste grote frustratie onder gemeenten: het kabinet had begin november plots besloten de persoonlijke verzorging bij zorgverzekeraars onder te brengen. Twee miljard euro ging aan de neus van het lokaal bestuur voorbij.

Met de resolutie onder de arm ging de VNG, belangenbehartiger van gemeenten, begin december weer onderhandelen. Maar het kabinet hield voet bij stuk: de persoonlijke verzorging bleef bij de zorgverzekeraar. De VNG noemde het onderhandelingsresultaat desalniettemin het „maximaal haalbare”, en legde het akkoord met een „positief advies” aan de gemeenten voor.

Die fluiten hun belangenbehartiger nu dus terug. Vanwege het onderhandelingsresultaat, maar ook – zo meldt de VNG – uit algemene onvrede over het verloop van alle decentralisaties op het terrein van zorg, jeugd en werkloosheid. Onvrede over de opeenstapeling van bezuinigingsmaatregelen. Onvrede ook, over de trage wetgeving. Zo zou de nieuwe Wet maatschappelijke ondersteuning afgelopen zomer naar de Tweede Kamer worden gestuurd. Het werd deze week.

Het VNG-bestuur besluit morgen over de te varen koers. De mening van de gemeenten verplicht het bestuur tot niets: het betreft een ledenraadpleging, geen bindend referendum. Maar gezien de ruime meerderheid – 67 procent tegen – zal de VNG het protest moeilijk naast zich kunnen neerleggen. Van het afblazen van de hele decentralisatieoperatie is geen sprake: op zich zijn gemeenten voorstander. Maar de voorwaarden moeten beter, vinden zij. Staatssecretaris Van Rijn (VWS, PvdA) zegt het standpunt van het VNG-bestuur af te wachten.