Column

Avondje Nederland 3: jong zijn is zwaar

Gwen ontleedt een hart inDe social club.

Gwen snijdt in een varkenshart en wordt ondergekotst door een baby. Mick en Freddie surfen in een wijde zwembroek omdat ze ‘geen lul’ hebben. Jordy’s vader is overleden, maar hij wil niet blijven zitten in Havo 4.

Na een avondje jongerenzender Nederland 3 kijken is de conclusie: jong zijn is zwaar. Een lange stoet van jeugdproblemen trekt voorbij: coke snuiven, lamlendigheid, eetstoornis, jongens die meisjes willen zijn en andersom, circus bankroet, opgejaagd door de FBI, stervende ouders.

Nederland 3 heeft zelf ook een probleem. Jongeren willen er niet naar kijken. Op het dieptepunt van de avond (StartUp) keken 49.000 mensen. Op het hoogtepunt (Van de straat) keken er 379.000. Kijkers zijn gemiddeld 47 jaar.

De nieuwe soap StartUp heeft dramatisch lage kijkcijfers. De opzet: een pand met frisse jonge ondernemers, de meesten willen goed doen en eentje wil kwaad doen. Zijn datingsite heet dan ook PIMP. Eerste indruk: te weinig drama. In een goede soap is iedere scène een keiharde confrontatie tussen twee mensen. Dit is te slap.

Daarna volgt De social club, vintage BNN. Vooral Gwen van Poorten (ex-Xite) doet iets wat BNN zo vaak heeft vertoond: vrolijk, mooi meisje doet gekke dingen. Dit keer dus dat varkenshart en de kotsende baby.

Het sterkste programma van de avond is De School, een documentairereeks over havo-leerlingen in Alkmaar. Vooraf leek het programma moreel verwerpelijk; een kwetsbare groep wordt blootgesteld aan tientallen verborgen camera’s. Maar de uitwerking ziet er juist integer uit. Je hebt echt het gevoel dat je de onversneden werkelijkheid op een middelbare school te zien krijgt, met respect voor de leerlingen.

Voor deze zesenveertig jaar oude kijker valt op hoe gemeenzaam de leraren en leerlingen met elkaar omgaan. De leraren zijn veel te meegaand, brutaal gedrag wordt beloond. Maar de leraren weten wel wat er in de leerlingen omgaat en leven met ze mee. In mijn tijd was de afstand tussen docenten en scholieren onoverbrugbaar. Docenten werden gevreesd en geminacht.

Wat is er mis met Nederland 3? Vijf nieuwe programma’s op rij, een goede afwisseling van luchtig en ietsje zwaarder. De ellende van de jeugd wordt snel, kort en met humor opgediend, altijd met een positieve inslag. Veel verwijzingen naar sociale media, want tv-programma’s willen een online community kweken. Alleen, een hele avond alleen maar korte reportages kijken is te vermoeiend. Het aanbod is eenzijdig. Je wil ook wel eens wat diepers of langers of langzamers tussendoor. Of een heel ander genre.

Dat de kijker zo veel ouder is dan beoogd, hoeft geen probleem te zijn. Het schijnt in tijdschriftenland gewoon te zijn: jongere meisjes willen over oudere meisjes lezen, oudere vrouwen willen over jongere vrouwen lezen. Je wil niet kijken naar wie je bent, maar naar wie je zou willen zijn. Blijkbaar willen die veertigplussers weten hoe het is om jong te zijn.

De adverteerders hebben het trouwens al begrepen. Er komt steeds een Unox-reclame voorbij over een moeder die dement dreigt te worden. Niet echt een jongerenprobleem.