kort

Twee espresso’s

Cafeïne helpt met plaatjes onthouden

Cafeïne maakt niet alleen alert, maar verbetert ook de opslag van herinneringen. Deze invloed op het langetermijngeheugen was nog onbekend, zo schrijven Amerikaanse onderzoekers in wetenschappelijk tijdschrift Nature Neuroscience van deze week. De onderzoekers gaven deelnemers een cafeïnepil nádat zij een serie voorwerpen hadden bestudeerd. Dit wijkt af van eerder onderzoek: meestal krijgen deelnemers een pil vóórdat ze iets moeten onthouden, waardoor de effecten van cafeïne op geheugenopslag niet kunnen worden gescheiden van die op aandacht en alertheid. De deelnemers die cafeïne hadden gekregen, konden zich de voorwerpen één dag later beter herinneren dan de deelnemers die een placebo hadden gekregen. Dit effect van cafeïne werd pas bereikt bij een dosis van 200 milligram, de hoeveelheid cafeïne in twee espresso's of drie grote koppen koffie.

Geneeskunde

Werking migrainepil is deels placebo-effect

De werking van een pil om een migraine-hoofdpijnaanval te bestrijden, berust voor 60 procent op het placebo-effect. Dat rolt uit onderzoek onder 66 migrainepatiënten die een echte migrainepil (rizatriptan, merknaam Maxalt) als placebo kregen voorgeschreven. Of ze kregen een placebopil voorgeschreven als Maxalt. Het onderzoek was als volgt ingericht. Het ging om de informatie op de envelopjes waarin de pil voor het onderzoek was verpakt. Daarop stond: ‘placebo’, ‘Maxalt of placebo’, of ‘Maxalt’. Van ieder envelopje hadden de patiënten er twee. In het ene zat een placebopil (die er net zo uitzag als Maxalt) – in het andere echte Maxalt. In wetenschappelijk tijdschrift Science Translation Medicine schrijven de Amerikaanse onderzoekers dat Maxalt altijd wel beter werkt dan een placebopil, maar een placebo die Maxalt werd genoemd vermindert de hoofdpijn bijna net zo goed als een echte Maxalt die placebo heette.

Kernramp

Radioactieve stoffen lang in stratosfeer

Radioactief plutonium en cesium afkomstig van bijvoorbeeld kernproeven en kernrampen blijven langer en in hogere concentraties in de stratosfeer hangen dan verwacht, schrijven onderzoekers op basis van metingen aan boord van Zwitserse gevechtsvliegtuigen. Dat staat in Nature Communications. In de troposfeer, de onderste laag van de atmosfeer, komen de radioactieve deeltjes al snel met de regen neer. In de hogere, droge en minder woelige stratosfeer waren de concentraties tot 1.500 maal hoger, melden Zwitserse onderzoekers.