Zelfverbranding die een land wakker schudde

Zien Drama

Burning Bush

Canvas, 21.10-22.30u.

HBO Europe produceerde in 2012 een indrukwekkende, driedelige serie over de geschiedenisstudent Jan Palach. Hij stak zichzelf 45 jaar geleden, op 16 januari 1969, midden op het Praagse Wenceslasplein in brand, een ijzingwekkende scène waarmee aflevering 1 opent. Het was een dubbelprotest: vooral tegen de Sovjettroepen die Tsjechoslowakije in augustus 1968 bezetten, waarmee de Praagse Lente in de kiem werd gesmoord, maar ook tegen de lethargie van de Tsjechoslovaken zelf. Zijn zelfverbranding was bedoeld om ze wakker te schudden. In zijn afscheidsbrief laat hij weten dat meer zijn actie zullen volgen als niet binnen korte tijd aan bepaalde eisen wordt voldaan, zoals de opheffing van censuur en propaganda.

De door de Poolse filmregisseur Agnieszka Holland geregisseerde serie Burning Bush laat met veel aandacht voor historische authenticiteit zien wat Palachs actie teweegbracht, van studentenonrust tot flinke nervositeit bij de communistische autoriteiten. In een poging de nagedachtenis aan Palach zwart te maken, beschuldigt een parlementslid hem ervan te hebben samengewerkt met buitenlandse geheime diensten. Palachs moeder en broer schakelen vervolgens advocate Dagmar Burešová in, die zijn naam weer moet zuiveren.

André Waardenburg