Column

Gezocht: nieuw licht

Waar de meeste kranten pagina’s hebben die het label ‘Opinie’ dragen, heeft nrc.next dagelijks vier pagina’s die Denken heten. En niet voor niets. Ook op de Denken-pagina’s staan opinies. En méér. Want (en hier volgt meteen een mening): opinies alleen hebben in toenemende mate last van inflatie. Ze zijn overal: op sites, op tv, in radioprogramma’s.

Voor ieder verhaal geldt de vraag: vanuit welk perspectief en door wie wordt ’t verteld? Voor opiniestukken telt dit nog sterker. Veel hoogleraren zijn gevestigde auteurs op opiniepagina’s. In de praktijk etaleren ze vaak hun kennisvoorsprong, die uitmondt in de conclusie dat ambtenaren en politici foute beslissingen nemen. Voorzitters en directeuren van maatschappelijke organisaties etaleren hun allergrootste gelijk. Maar de getrainde lezer weet: dit is onderdeel van het alledaagse lobbywerk, met dank aan communicatieadviseurs.

Deze krant zoekt en brengt bij voorkeur verhalen die uit andere vaatjes zijn getapt. Noem het: de andere blik. Opiniestukken willen de lezer meestal overtuigen van één standpunt. Interessanter is het een en dezelfde kwestie vanuit verschillend perspectief te bekijken. ‘Nieuw licht op de zaak’ te lezen krijgen. Op het andere been gezet worden.

Daarom, in deze eerste week van het nieuwe jaar, een oproep aan de lezer: denk mee, schrijf mee! Waarover? Ter inspiratie, als uitdaging, hier wat gedachten en vragen:

Waarom wordt in de meeste opiniestukken het standpunt van de betweter ingenomen, van de waarnemer die wil aantonen dat iets niet deugt, verkeerd wordt gezien, geïnterpreteerd of gedaan? Heeft iemand ook weleens een opbouwend idee, een oplossing, een ‘ei van Columbus’?

Veel opiniestukken worden geschreven door ‘mediamensen’: journalisten, schrijvers, publicisten, wetenschappers, politici. Om de opiniepagina een afspiegeling te laten zijn van de hele samenleving willen we meer stukken plaatsen van mensen uit andere sectoren. Werk je bijvoorbeeld in de zorg, het onderwijs of de financiële sector en heb je iets interessants te zeggen over je eigen vak, stuur ons een brief of een artikel!

Het heersende opinieklimaat beweegt zich vaak tussen twee polen: tussen politieke correctheid en populisme. Pleidooien vóór privacy en tégen racisme komen per strekkende meter bij de redactie binnen, evenals brieven over zakken vullende directeuren in de publieke sector en falende Spoorwegen. Interessant! Maar verrassend, vernieuwend? Minder dik gezaaid zijn de degelijk beredeneerde stellingnamen van vrijdenkers, libertijnen, anarchisten. Of van mensen die gewoon ‘rechts’ zijn – wat daarvan de definitie ook moge zijn.

Waarom worden meningen meestal ‘lineair verwoord’, in stukken van vele honderden woorden, die zich laten lezen van linksboven naar rechtsonder? Eén afbeelding, één foto zegt vaak meer dan een wolk van woorden.

Opinies hebben als regel een stellende toon, de koppen boven die stukken vragen vaak om de gebiedende wijs. Vermoeiend. Twijfel geeft vaak meer te denken dan ‘zeker weten’. Ontboezeming, kwetsbaarheid tonen, ontroert eerder dan spierballen rijgen. Durf méér, lezer, denk mee, schrijf ons. Gelukkig nieuwjaar!

Bijdragen voor de pagina’s Denken kun je sturen naar denken@nrc.nl. Vermeld naam, adres, telefoonnummer en, indien van toepassing, titel(s) en functie(s).