Het is de Dag van je Ex: deze tien liedjes passen daarbij

Het is 2 januari: de dag die voortaan op initiatief van nrc.next ‘de dag van je ex’ is. Een dag om je oude liefde in gedachten terug te halen, of weer even contact op te nemen. Wij zochten voor de gelegenheid tien nummers over exen. Van pure woede tot aangrijpende smeekbedes. “A kingdom for a kiss upon you shoulder.”

Het is 2 januari: de dag die voortaan op initiatief van nrc.next ‘de dag van je ex’ is. Een dag om je oude liefde in gedachten terug te halen, of weer even contact op te nemen. Wij zochten voor de gelegenheid tien nummers over exen. Van pure woede tot aangrijpende smeekbedes. “My kingdom for a kiss upon her shoulder.”

Vandaag zet je dus je oude liefde in het zonnetje. En dat mag ook wel eens. Kerst en Oud & Nieuw vierde je met je dierbaren en met hun dierbaren. Vroeger hoorde hij of zij daarbij, maar nu niet meer. Terwijl: je hebt van je ex gehouden, je hebt van je ex geleerd, je ex heeft je helpen vormen tot wat je nu bent. Je ex was zo dichtbij, en is nu zo ver weg. Sommige exen worden zelfs verzwegen, of nog erger: vervloekt.

Op nrc.nl haken we aan met muziek. Tien liedjes over exen. Daar zijn er uiteraard honderdduizenden van, maar de meesten gaan eerder over liefdesverdriet dan over een ex. Wat is het verschil precies? Laten we zeggen: we zochten liedjes die over een specifieke persoon gaan, iemand met wie de relatie is stukgelopen. De tekst moet dus gaan over die ene man of vrouw, niet over het kwijtraken van de liefde in het algemeen.

Maar toegegeven: zelfs dan is er een groot grijs gebied, dus vergeef ons het incidentele gesmokkel. Daarnaast waren er suggesties van bepaalde plaatsvervangende internetchefs die we beleefd af hebben geschoten omdat ze de ondergrens van de goede smaak niet haalden.

1) Damien Rice - Accidental Babies

Do you come
Together ever with him?
Is he dark enough?
Enough to see your light?
Do you brush your teeth before you kiss?
Do you miss my smell?

Waar deze tekst van de Ierse singer-songwriter precies over gaat, is onduidelijk. Is het overspel of een stukgelopen relatie? Allebei? In elk geval glijdt de ik-persoon langzaam weg in een duister zelfmedelijden omdat zijn geliefde een ander heeft. De verbeten jaloezie heeft de overhand: voel je je op je gemak, ruikt hij als mij, komen jullie wel tegelijk klaar? Het eindigt met een hartverscheurende smeekbede die vent te verlaten en bij de ik terug te keren, voordat het te laat is. Voordat er ‘accidental babies’ geboren worden.

2) Anouk - Michel

Luister naar ‘Michel’ van Anouk op Spotify

Hey Michel how’s life are you okay
I wonder if you ever think of me
It’s been 9 years since that kiss
I can help but reminisce

‘Michel’ was een grote hit van de Haagse Anouk in de zomer van 2000. Het liedje sluit waarschijnlijk het best van alle hier genoemde nummers aan bij de beschrijving die next aan ‘de dag van je ex’ geeft: de Michel uit de titel is iemand van wie ze gehouden en geleerd heeft. Maar zoals dat gaat met jeugdliefdes, was het gedoemd stuk te lopen. “You were my first and worst love, and so it only could go wrong.”

3) Eamon - Fuck It (I Don’t Want You Back)

Fuck what I said, it don’t mean shit now
Fuck the presents, might as well throw em out
Fuck all those kisses, they didn’t mean jack
Fuck you, you hoe, I don’t want you back

Geen tranen of smeekbedes bij Eamon, die zijn ex in 2003 op een flinke scheldpartij trakteerde en daarmee een wereldhit scoorde. Ze heeft hem goed kwaad gemaakt, zoveel is duidelijk: “Fuck it, I don’t want you back.” Het nummer kreeg een antwoord, dat in Engeland Eamons nummer prompt van de nummer 1-positie verdrong: ‘F.U.R.B. (Fuck You Right Back)’ van zangeres Frankee, die claimde dat ze Eamons ex-vriendin was: “Why’d you write a song ’bout me, if you really didn’t care?” Eamon ontkende vervolgens dat hij Frankee kende, maar zei dat hij wel blij was dat hij nog wat bijverdiende als ‘co-schrijver’ van ‘F.U.R.B.’.

4) Alanis Morissette - You Oughta Know

I want you to know, that I am happy for you
I wish nothing but the best for you both
An older version of me
Is she perverted like me?
Would she go down on you in a theater?
Does she speak eloquently
And would she have your baby?
I’m sure she’d make a really excellent mother

‘You Oughta Know’ van Alanis Morissette is vergelijkbaar met ‘Accidental Babies’ (zie nummer 1), met als verschil dat deze tekst vanuit het vrouwelijk perspectief geschreven is. De jaloezie is hard en direct: “Are you thinking of me when you fuck her?” Alanis weigerde in interviews te zeggen over wie het ging, maar het gerucht dat het David Coulier (ooit Joey in Full House) betrof werd in 2008 door hemzelf bevestigd. Hij zei in een interview dat hij het nummer voor het eerst in de auto hoorde. “Ik zei: ‘Wow, deze meid is kwaad’. En toen zei ik: ‘Oh, man, volgens mij is het Alanis’.”

5) Justin Timberlake - Cry Me a River

You were my sun
You were my Earth
But I bet you didn’t know all the ways I loved you

Pas in 2011, negen jaar nadat dit een enorme hit was, maakte Timberlakes producer Timbaland bekend over welke ex dit nummer ging: Britney Spears. Justin en Britney kenden elkaar al als kind en hadden later een relatie, maar gingen in maart 2002 uit elkaar. Na een ruzie over de telefoon schreef hij ‘Cry Me a River’, over een ontrouwe vriendin op wie de ik-persoon wraak neemt door zelf ook vreemd te gaan. “You don’t have to say what you did [...], I found out from him”. En: “The bridges were burned, now it’s your turn to cry.” In de clip (zie boven) filmt hij zichzelf terwijl hij met een ander meisje is, zodat zijn vriendin, gespeeld door een actrice die gecast werd omdat ze zo op Spears leek, die beelden ziet.

6) Elbow - Jesus is a Rochdale Girl

I have a single heartbreak
I celebrate and mourn
A single shining sister
And all the tricks of dawn

Zanger Guy Garvey van Elbow had als een straatarme 22-jarige niet veel om zich aan vast te klampen, zei hij eens tegen Q Magazine. Omdat hij katholiek was opgevoed en rond die tijd ook nog eens van zijn geloof viel, werden zijn eerste grote liefde en zijn muziekcollectie zijn ‘verlossers’: “Jesus is a Rochdale girl, and 45 cd’s”. De relatie hield geen stand, maar de tekst van het liedje kijkt er met weemoed en tederheid op terug. Een welkome afwisseling na de harde woorden van Morissette, Eamon en Timberlake.

7) The Streets - Dry Your Eyes

Luister naar ‘Dry Your Eyes’ van The Streets op Spotify

Trying to pull her close out of bare desperation
Put my arms around her to try to change what she’s saying
Put my head level with hers so she might engage in
Look into her eyes to make her listen again
I’m not gonna fuckin’ just fuckin’ just leave it all now

Ongetwijfeld het liedje in dit rijtje waarbij de break-up het verst is: de Britse rapper The Streets beschrijft het hartverscheurende moment dat zijn vriendin het uitmaakt terwijl het hem overkomt: “I turn the palm of my hand up to face the skies, touch the bottom of her chin and let out a sigh.” Hij smeekt haar letterlijk om hem niet te verlaten, maar in het refrein vertelt een ander hem dat hij het moet accepteren: veeg je tranen weg, ze heeft haar beslissing genomen. Ze is vanaf nu je ex.

8) Jeff Buckley - Lover, You Should’ve Come Over

Luister naar ‘Dry Your Eyes’ van The Streets op Spotify

It’s never over
My kingdom for a kiss upon her shoulder
It’s never over
All my riches for her smiles when I slept so soft against her

De veel te jong overleden Jeff Buckley schreef dit nummer nadat zijn relatie met zangeres Rebecca Moore stukliep. In de tekst is het zover nog niet, lijkt het: de ik-persoon heeft nog hoop (“Oh lover, you should’ve come over, ‘cause it’s not too late”), maar weet tegelijkertijd dat hij de relatie waarschijnlijk niet kan redden (“Well I feel too young to hold on, and i’m much too old to break free and run.”)

9) Gotye - Somebody That I Used to Know

But you didn’t have to cut me off
Make out like it never happened and that we were nothing
And I don’t even need your love
But you treat me like a stranger and that feels so rough

Wat een hit scoorde de in België geboren Wally de Backer in 2011. ‘Somebody That I Used To Know’ is, jawel, een liedje over een verbroken relatie. Tegen de Australische Rolling Stone zei hij eens dat het over één specifieke ex gaat: “Het was vijf jaar geleden. We gingen niet als vijanden uit elkaar, maar we deden elkaar wel meer pijn dan nodig was.” Oftewel: “You didn’t have to cut me off.” Goed kwam het niet, want volgens De Backer zagen ze elkaar daarna nooit meer.

10) De Dijk - Bloedend Hart

Luister naar ‘Bloedend Hart’ van De Dijk op Spotify

Ik zie niks en ik hoor niks
Mijn hoofd zit vol met smart
Ik voel alleen het bloeden
Het bloeden van mijn hart

We smokkelen hier een beetje. Gaat dit over een ex? Jawel, maar de protagonist lijkt vooral met het liefdesverdriet in zijn lijf te zitten. Wil hij haar terug, of is iemand anders die het ‘bloedende hart’ kan stelpen ook voldoende? Die Van der Lubbe heeft immers een groot hart. Hoe dan ook, de ‘ze’ uit deze tekst is er niet. Dus kan de ik-persoon niets anders doen dan futloos rond te hangen en wat “op z’n fluit te spelen.” Fun fact: toen De Dijk dit nummer ooit in het TROS-programma Op Volle Toeren speelde, kon de zin “Ik krab wat aan m’n kont” niet door de beugel. Het werd vervangen door het vreemde alternatief “Ik krab wat aan m’n hond.”

11) ???

Wat is het nummer dat jou aan je ex doet denken? Of wat is jouw favoriete nummer over een ex? De reacties staan open.

Alle bovenstaande nummers staan in deze playlist:

Laat je ex vandaag weten wat je wel in hem waardeerde, welke herinnering je koestert, wat je van haar hebt geleerd. Doe het op Twitter via #exdag. Dan weet elke ex dat er vandaag ook een beetje aan hem is gedacht.