2014: Asscher zal zich profileren als ware PvdA-leider

Zijn vooruitblik op het nieuwe jaar is al haast een traditie: schrijver Ilja Leonard Pfeijffer doet voorspellingen voor 2014.

illustratie hajo

Het spectaculaire slot van het politieke jaar 2013 geeft een goede indicatie van wat ons in 2014 te wachten staat in de Nederlandse politiek. Eén enkele senator van de PvdA hield het kabinet in gijzeling over het woonakkoord, tot grote ergernis van de drie oppositiepartijen die het kabinet op een aantal belangrijke punten steunen.

Het liep op het nippertje goed af en eindelijk, na een maandenlange zoektocht naar draagvlak, kan het kabinet Rutte II beginnen te regeren. Maar het toont aan hoe broos de meerderheid is en herinnert de coalitie eraan dat de steun uit de oppositie niet onvoorwaardelijk is. En je hoeft geen sterrenwichelaar te zijn om te voorspellen dat dat nog een hoop gedonder gaat geven, bij voorbeeld met de wet op de invoering van het sociale leenstelsel en bij onvoorziene kwesties waarover geen afspraken zijn gemaakt.

Daar komt bij dat er in 2014 twee verkiezingen zijn: gemeenteraadsverkiezingen in maart en verkiezingen voor het Europees Parlement in mei. Het is niet moeilijk te voorspellen hoe die zullen verlopen. In Europa zal de PVV met zijn nieuwe extreemrechtse vriendjes flink winnen, al kan de traditioneel lage opkomst ervoor zorgen dat die winst geringer is dan verwacht. In de gemeenten doet de PVV niet mee. Het zal vooral de vraag zijn hoe groot de klap is die de VVD en de PvdA te verduren krijgen.

Een dramatisch verlies zal de spanningen opvoeren, maar kan ook zorgen voor extra stabiliteit in de coalitie omdat de coalitiepartijen inzien dat vervroegde verkiezingen electorale zelfmoord zouden zijn. Het zou gevaarlijker zijn als de drie constructieve oppositiepartijen worden afgestraft en als er sprake blijkt van een opmerkelijke come-back van het CDA en GroenLinks. Dan zou vooral Alexander Pechtold wel eens op het idee kunnen komen om zijn steun aan de coalitie in te trekken en fel oppositie te gaan voeren. Als dat gebeurt, zal het kabinet geen lang leven beschoren zijn.

De heikele perikelen rond het woonakkoord laten ook nog iets anders zien. Het was vice-premier Lodewijk Asscher die achter de schermen de juiste toon wist te vinden om de dissidente PvdA-senator binnenboord te houden en het kabinet te redden. De rol van politiek leider Diederik Samsom was minder beslissend, om niet te zeggen contraproductief. Er zullen in 2014 meer momenten zijn waarop Asscher zich als een geloofwaardiger leider van de PvdA profileert dan Samsom. Electorale tegenslag, vooral bij de gemeenteraadsverkiezingen, zal ook meer afstralen op Samsom dan op Asscher.

Maar ook in 2014 zal het Nederlandse nieuws, hoewel we daar zelf heel anders over denken, worden overschaduwd door internationale gebeurtenissen. Fidel Castro zal komen te overlijden. Het zal breed worden uitgemeten in alle media. Een icoon van een idealistische generatie zal zijn heengegaan. Er zullen vergelijkingen worden gemaakt met Mandela, waaraan velen zich zullen ergeren, omdat Castro een communist was en dat is zo ongeveer het allerergste wat je kunt zijn.

Wilders zal iets vulgairs twitteren, zoals ‘opgeruimd staat netjes’ en er zal een nationale discussie losbarsten over de vraag wie het Koninkrijk der Nederlanden moet afvaardigen naar de staatsbegrafenis in Havana. De koning zal gaan, tot grote woede van Wilders, die iets vulgairs zal twitteren zoals „totale idiotie: koning naar ‘staatsbegrafenis’ van ordinaire misdadiger.” Minister Timmermans zal in vloeiend Spaans met een Cubaans accent bepleiten dat we in dialoog moeten blijven met de nieuwe machthebbers. „Wij hebben als Koninkrijk historisch gezien een pied-à-terre in de Caraïben,” zal hij zeggen, waarna in alle talkshows op televisie wekenlang zal worden gedebatteerd over die uitspraak. Het woord ‘pied-à-terre’ zal voorkomen in het Nationale Dictee van 2014.

En het spijt me om het te moeten zeggen, maar in 2014 zal de paus worden vermoord. Ik moet bijna huilen als ik het zeg, want hoewel ik de kerk veracht, is papa Bergoglio een heilige man. Maar hij heeft nu al te veel vijanden gemaakt. Op zijn eerste werkdag heeft hij de complete leiding van de Bank van het Vaticaan ontslagen. Dat die bank, die zich grotendeels onttrekt aan de controle van de Italiaanse staat of van de Europese Centrale Bank, intensief wordt gebruikt door de maffia, is een publiek geheim. Verschillende clans in het zuiden van Italië maken zich grote zorgen over hun belangen. En voor de maffia is er slechts één ding heiliger dan de Katholieke Moederkerk en dat is hun geld. De paus weigert om beveiliging te accepteren. Je kunt hem zomaar tegenkomen in de lift of ’s nachts in de straten van Rome, wanneer hij verkleed als een gewone priester aalmoezen uitdeelt.

De schutter zal een geradicaliseerde mohammedaan zijn. Het zal nadrukkelijk de bedoeling zijn dat hij levend wordt gearresteerd om te getuigen van zijn religieuze motieven. De maffia weet hoe je een paus vermoordt zonder zelf de schuld te krijgen.

Bij de Olympische Winterspelen zal Nederland negen medailles winnen, vier gouden, twee zilveren en drie bronzen. En Oranje zal geen wereldkampioen worden in Brazilië, al was het maar omdat er altijd een land wint uit dezelfde tijdzone als het gastland.

Ilja Leonard Pfeijffer is schrijver en columnist van nrc.next.