Weer valt een aluminiumfabriek om

Dalende prijzen en excessieve energiekosten nekten Aldel. Zusterbedrijf Zalco moest in 2011 al dicht.

De aluminiumgieterij en -smelterij van Aldel bij Delfzijl, in het Eemsmondgebied. Het bedrijf heeft gisteren faillissement aangevraagd. Foto’s Kees van de Veen

Aluminiumfabriek Aldel in Delfzijl is failliet. Gistermiddag heeft het in 1966 opgerichte bedrijf faillissement aangevraagd bij de rechtbank in Groningen. De werknemers werden ’s ochtends ingelicht. Door het faillissement verliezen volgens Aldel zo’n 300 werknemers hun baan. Datzelfde geldt voor circa 300 werknemers bij toeleveringsbedrijven.

Burgemeester Emme Groot van Delfzijl sprak gisteren tegenover de regionale omroep RTV Noord van „een heel zware klap voor Delfzijl en omgeving”. In oktober kreeg Aldel nog een overbruggingskrediet van bijna 8 miljoen euro van de overheid: 4 miljoen euro van het Rijk en 4 miljoen euro van de provincie. Daarmee was een faillissement afgewend, meldden de vakbonden indertijd.

De aluminiumsmelter in het Eemsmondgebied verkeerde al jaren in financiële moeilijkheden. Een van de belangrijkste oorzaken is de hoge energieprijs in Nederland: door de hoge elektriciteitsrekeningen verslechterde de concurrentiepositie van Aldel. Volgens FNV Bondgenoten ligt de stroomprijs in Duitsland zo’n 30 procent lager dan in Nederland. Dat betekent dat Duitse concurrenten van Aldel, die soms maar een paar kilometer verderop zitten, veel goedkoper kunnen produceren.

Om een eind te maken aan deze situatie wilde Aldel een directe verbinding met het Duitse stroomnet. Op die manier zou het bedrijf minder hoeven te betalen voor stroom. Deze verbinding met Duitsland kon echter niet voor 2016 worden gerealiseerd, en dus zouden de aandeelhouders van Aldel tot die tijd nog flink moeten bijbetalen. Naar schatting zou in totaal zo’n 40 miljoen euro nodig zijn. Zowel de Amerikaanse eigenaar Gary Klesch als het Rijk weigerde dit bedrag te betalen.

‘Onvoldoende levensvatbaar’

In een verklaring liet Aldel gistermiddag weten dat de faillissementsaanvraag „onvermijdelijk” was. Aldel kreeg het overbruggingskrediet onder de voorwaarde dat het aan het einde van dit jaar met een gedegen financieel plan zou komen. „Uiteindelijk is het niet gelukt om op tijd tot een oplossing te komen.”

Minister Henk Kamp (Economische Zaken, VVD), die gisteren in een Kamerbrief op het faillissement reageerde, sprak van „triest nieuws dat stevig ingrijpt in het leven van medewerkers en hun gezinnen”. Volgens Kamp „zag de situatie bij Aldel er in oktober al slecht uit” en werd „de afgelopen weken steeds duidelijker dat de onderneming onvoldoende levensvatbaar is”. De dalende aluminiumprijs op de wereldmarkt verslechterde de toch al moeilijke economische situatie bij Aldel, schrijft de minister.

Aldel, een afkorting van Aluminium Delfzijl, produceert 170.000 ton aluminium per jaar. Het walst en perst plakken en palen aluminium voor verwerking in bijvoorbeeld schepen, treinen en de bouw.

Het bedrijf draait al tien jaar verlies. Dat is opgelopen tot 160 miljoen euro. In 2012 bedroeg het verlies 16,8 miljoen bij een omzet van 179,2 miljoen euro. In 2009 reorganiseerde het bedrijf, en schrapte het ruim 170 banen.

Zusterbedrijf Zalco

Ruim twee jaar geleden ging aluminiumfabriek Zalco (Zeeland Aluminium Company) in Vlissingen failliet. Het is hetzelfde verhaal als bij Aldel: dalende aluminiumprijzen in combinatie met torenhoge stroomprijzen. Zalco was een zusterbedrijf van Aldel; beide waren in handen van Gary Klesch, een Amerikaan die is gespecialiseerd in het opkopen van industriële bedrijven. Bij Zalco werkten 628 mensen. Deze aluminiumsmelter verkeerde eveneens al jaren in financiële problemen. Van 2009 naar 2010 steeg het verlies van 16,5 miljoen euro naar 67 miljoen euro. De omzet in 2010 was 280 miljoen euro.