Wat doen twee Duitse adelaars in Venlo?

Duitse adelaars op een Limburgs beeld. Dat viel in eerste instantie niet goed in Venlo. Maar nu het af is, is iedereen tevreden over Arno Coenens rotondebeeld.

Het omstreden beeld 2 Brüder van Arno Coenen op een rotonde in Venlo. Foto Joost ten Bruggencate

Een gatenkaas, koffiemok, bierdoppen, harinkje erbij en bovenop nog twee Duitse adelaars en twee Nederlandse leeuwen. Sinds kort staat in Venlo op de rotonde in de Deken van Oppensingel een zilverglanzende zuil van consumptiegoederen. „Alsof je even in Parijs of Berlijn bent”, zegt de maker Arno Coenen.

Op de manier van een triomfzuil wordt hier de overwinning van het consumentisme gevierd. „Een beeld voor de homo shoppiëns”, zei Rick Vercauteren, directeur van Museum Van Bommel Van Dam, tijdens de onthulling half december.

Het rotondebeeld is een schenking van de Venlose supermarkt Die 2 Brüder. Die opende in 1961 en richtte zich op Duitse klanten die de grens over wipten voor de goedkope koffie. Limburgers meden de supermarkt. In 2011 belde directeur Loek Zeelen de gemeente met de intentie een beeld te schenken. „Venlo heeft nogal wat rotondes”, had een wethouder volgens Zeelen al eens gezinspeeld. „Geen abstract beeld, daar heb ik niets mee”, zegt Zeelen. „Wel graag een werk dat iets vertelt over de supermarkt, over Venlo, over de Duitsers.” Verder was het aan de gemeente, waar een commissie unaniem voor Coenen koos. Hij maakt barokke collages waarin consumptiegoederen en mediabeelden over elkaar buitelen in een hedonistische mix vol kunsthistorische referenties.

Coenen maakte eerder in Heerlen een zestig meter lang mozaïek en in Venlo plaatste hij op het gemeentehuis tijdelijk een nepbierreclame – waarna hij in de stad een zelf gebrouwen gelegenheidsbier schonk. „In Limburg wil je een feestje vieren.” Vercauteren: „Hij kiest gewoon de juiste thema’s. Eten en drinken, dan zit je bij Limburgers goed.”

Maar deze sculptuur viel niet meteen goed. Coenen ontving na publicatie van de schetsen e-mails met hakenkruizen die hij volgens de afzenders dan ook maar op het beeld moest zetten. Ook de Duitse adelaars wekten woede op. „Maar het is reappropriation”, zegt Coenen, „het je weer toeëigenen van beelden om ze te hergebruiken. Je doet de nazi’s een lol door er niets mee te doen. Maar alles is beter dan onverschilligheid.”

    • Sandra Smets