Henk Krol en meer BN’ers duwen verkiezingslijsten

Partijen zoeken steun van bekende namen op kieslijst.

Illustratie Fokke Gerritsma, Studio NRC

De campagne voor de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar moet nog beginnen, maar Dré Rennenberg merkt nu al dat hij met Henk Krol als lijstduwer van zijn Ouderen Appèl Eindhoven goud in handen heeft. Rennenberg, die voor de vierde keer lijsttrekker is: „Henk is nog altijd hartstikke populair.”

Dat Henk Krol in oktober aftrad als Tweede Kamerlid en leider van ouderenpartij 50 Plus, nadat bekend was geworden dat hij in zijn vorige baan tekortschoot bij de pensioenafdracht van zijn personeel, is volgens Rennenberg geen probleem. „Ons motto ‘Eerlijk en betrouwbaar heeft een naam’, dat slaat op mij. Niet op Henk.”

Rennenberg durft niet te schatten hoeveel voorkeursstemmen Krol gaat opleveren. „Ik hoopt dat we zoveel stemmen halen dat we na de verkiezingen in het stadsbestuur komen. Dat moet mogelijk zijn, met Henk.”

Op woensdag 19 maart zijn de verkiezingen voor de gemeenteraad. In vrijwel alle gemeenten zijn de kieslijsten van de politieke partijen bekend, en nu wordt duidelijk welke bekende namen ze hebben gestrikt als kandidaat of als lijstduwer – een stemmentrekker die de partij wel wil helpen maar niet in de raad wil plaatsnemen.

Bekend is de truc om daarvoor bekende landelijke kopstukken in te zetten. Zo staat PvdA-voorzitter Hans Spekman nu op de lijst in Utrecht en duwen de VVD-Kamerleden Betty de Boer (Groningen) en Ard van der Steur (Teylingen) de lijst in hun woonplaats.

Opvallender is de naam van collega-liberaal op plaats zes van de lijst in het Limburgse Brunssum: voormalig Feyenoord-verdediger Kevin Hofland. Of de voormalig international ook beschikbaar is voor de gemeenteraad, kan plaatsvervangend voorzitter Marijke Nijkerken niet zeggen. „Oh, daar durf ik niets over te zeggen. Dan moet u bij onze woordvoerder zijn.”

Het CDA in Zoetermeer pronkt met Jan Slagter, de voorzitter van ouderenomroep MAX. In Tilburg hopen de christen-democraten op oud-onderwijsbestuurder Marcel Wintels. De huidig voorzitter van de Nederlandse wielerunie KNWU deed in 2012 een poging landelijk CDA-lijsttrekker te worden. Een strijd die hij verloor van Sybrand van Haersma Buma.

In Alphen aan den Rijn werden in oktober al raadsverkiezingen gehouden vanwege een gemeentelijke herindeling. Daarbij duwde acteur en Gouden-Kalfwinnaar Robert de Hoog (Skin, Nova Zembla, Feuten) de lokale lijst RijnGouweLokaal, waarvoor zijn vader op een verkiesbare plaats stond. Vader De Hoog kreeg 27 stemmen, van de 1.492 die op de partij werden uitgebracht. Zoon Robert kreeg er 7 – misschien hielp ook niet mee dat hij niet in Alphen woont maar in Amsterdam.

De meeste Bekende Nederlanders staan op de verkiezingslijsten in Amsterdam. Opvallend: de omvang van de partij lijkt recht onevenredig met het aantal BN’ers. Bij de PvdA, sinds de Tweede Wereldoorlog altijd de grootste in de hoofdstad, is lijsttrekker, wethouder en oud-Volkskrant-columnist Pieter Hilhorst het bekendste gezicht. Coalitiegenoot GroenLinks daarentegen heeft met oud-Kamerlid en huidig wethouder Andrée van Es (GroenLinks) een bewezen stemmentrekker. Ze keert alleen terug als ze opnieuw wethouder kan worden.

Dat voorbehoud maakt haar oud-partijgenote Ina Brouwer (eerder lijstaanvoerder van GroenLinks en de CPN) niet. Zij is lijsttrekker van haar eigen partij, Visie op Amsterdam.

Splinterpartij Red Amsterdam heeft de meeste BN’ers op de lijst: acteur Huub Stapel, Parool-columnist Henk Spaan en saxofonist Hans Dulfer. Niet dat ze verkiesbaar zijn. Drijvende kracht achter hun steun is de wel verkiesbare Nelly Frijda, de moeder van Huub ‘Johnny’ Stapel in de populaire film Flodder.

Niet alle partijen kennen overigens de luxe van lijstduwers. Groen Liberaal Almere is nog altijd naarstig op zoek naar „(nieuwe) leden die verwachten dankzij hun netwerk veel stemmers te trekken”. Voor 12 januari hoopt de partij voldoende kandidaten te vinden om het voorbeeld van het CDA in Almere, waar fluitiste Berdien Stenberg – ze werd later wethouder– de christen-democraten in 2002 een sloot voorkeursstemmen bezorgde, te overtreffen. „We zijn op zoek naar nog minstens zeven lijstduwers.”