Formeel einde aan Chinese éénkindpolitiek en arbeidskampen

De versoepeling van de éénkindpolitiek in China geldt als een belangrijke hervorming. Foto AFP / Rita Qian

Het hoogste wetgevende orgaan in China heeft een resolutie aangenomen die de eerder aangekondigde hervorming van de éénkindpolitiek officieel maakt. Dat heeft het Chinese staatspersbureau Xinhua vanochtend gemeld. Als een van de ouders zelf enig kind is mag een paar twee kinderen nemen.

De hervorming van de éénkindpolitiek, die in 1979 werd ingevoerd, wordt door de regering van president Xi Jinping doorgevoerd ter bestrijding van de vergrijzing en vanwege het toenemend tekort aan jonge arbeidskrachten. De maatregel was een van de vele hervormingen die vorige maand op het vierdaagse partijcongres van de Communistische Partij werden aangekondigd.

De belangrijkste reden voor de hervorming is de verwachting dat er vanaf 2025 te weinig jongeren tussen de 19 en 24 jaar zullen zijn om de fabrieken draaiende te houden. Hun aantal daalt gestaag, terwijl het aantal gepensioneerden ieder jaar groeit met rond de 15 procent. Chinese demografen, die al jarenlang aandringen op wijziging of afschaffing van de eenkindpolitiek, willen niet alleen de voorspelde vergrijzing bestrijden. Zij maken zich ook sterk om de uit het lood geslagen verhouding tussen mannen en vrouwen terug in balans te brengen. In 2012 werden 100 meisjes geboren op 117,7 jongens. Normaal zou een verhouding van 100 meisjes op 103 jongens zijn.

Als gevolg van de bestaande uitzonderingen en de grootschalige experimenten is de afschaffing van de éénkindpolitiek overigens vooral een symbolisch gebaar zonder direct effect. Er komen ook pensioen- en sociale zekerheidssystemen om de zorgplicht van jongeren voor hun gepensioneerde (groot)ouders te verlichten.

Arbeidskampen ‘overbodig’ geworden

Naast de versoepeling van de éénkindpolitiek maakte China vandaag ook formeel een einde aan het beleid van heropvoeding door arbeidskampen. De kampen werden al lange tijd bekritiseerd door mensenrechtenorganisaties en zouden nu volgens de Chinese staatsmedia “overbodig” zijn geworden vanwege de ontwikkeling van het Chinese wetgevingssysteem.

De kampen, die in de jaren vijftig werden opgericht en gebaseerd waren op de Goelag uit de Sovjet-Unie van Stalin, werden door de politie gebruikt om mensen zonder proces tot vier jaar naar de gevangenis te sturen. Beroep aantekenen tegen een gang naar een arbeidskamp was bijna niet mogelijk. Begin dit jaar had China nog zo’n 260 arbeidskampen met daarin ongeveer 160.000 gevangenen.

Hoewel politieke hervormingen ontbreken, werd het vorige maand gepresenteerde hervormingspakket door analisten gezien als “het meest verstrekkende pakket hervormingen sinds 1978 toen Deng Xiaoping de deuren naar de buitenwereld opende”. Er komt meer economische vrijheid, meer markt, meer internationaal kapitalisme en ook komen er meer persoonlijke vrijheden.

Foto ANP

Portret van Deng Xiaoping. Foto ANP

    • Pim van den Dool