Aanslag dreigt Libanon mee te sleuren in Syrische oorlog

In Libanon dreigt verdere instabiliteit na de moord op oud-minister Mohamed Chatah. De politicus was een felle criticus van Hezbollah en de Syrische leider Assad.

„Hezbollah spant zich enorm in om dezelfde invloed te krijgen over het veiligheids- en buitenlandbeleid als Syrië vijftien jaar had.” Dit was de laatste tweet die Mohamad Chatah de wereld in stuurde, een uur voordat hij om het leven kwam bij een aanslag met een autobom vrijdag in de Libanese hoofdstad Beiroet. De moord op de sunnitische politicus kan leiden tot verdere instabiliteit in Libanon, dat dreigt te worden mee gesleurd in de Syrische burgeroorlog.

Als adviseur van oud-premier Saad Hariri was Chatah een fel criticus van het Syrische regime en zijn bondgenoot in Libanon, de shi’itische beweging Hezbollah. Op zijn blog en via Twitter waarschuwde hij regelmatig voor de politieke chaos waarin zij Libanon zouden storten. „Terwijl Hezbollah zich steeds meer soevereine voorrechten van de staat toe-eigent, ondergraaft het de fundamenten van een verenigd Libanon”, twitterde hij.

Niemand heeft de verantwoordelijkheid voor de aanslag opgeëist. Maar in een reactie gaf Hariri Hezbollah impliciet de schuld. De moordenaars van Chatah, zei hij, „zijn degenen die ook Rafiq Hariri hebben geëlimineerd; ze zijn degenen die Libanon willen vermoorden”. Hezbollah noemde de moord „afschuwelijk”.

Het is de tweede moord op een prominent lid van de oppositie in de afgelopen veertien maanden. In oktober vorig jaar kwam brigade-generaal Wissam al-Hassan, een sunniet die dicht bij Saad Hariri stond, om het leven bij een bomaanslag. In Libanon is bijna iedereen ervan overtuigd dat Syrië hem heeft laten opblazen.

De aanslag op Chatah vond plaats niet ver van de plek waar voormalig premier Rafiq Hariri in 2005 om het leven kwam bij een bomaanslag. Volgende maand begint voor een tribunaal in Den Haag het proces tegen de vermeende moordenaars van Hariri, vijf leden van Hezbollah. Ze staan terecht in absentia, want Hezbollah weigert elke medewerking aan het tribunaal. De beweging ontkent betrokkenheid bij de moord, die volgens haar een complot is van de VS en Israël.

Sommigen zien een verband tussen de moord op Chatah – die een van de drijvende krachten was achter het Hariri-tribunaal – en het aanstaande proces. „Het is een bericht dat hun bommen sterker en luider zijn dan gerechtigheid”, zei Amal Mudallali, een adviseur van Hariri die nauw samenwerkte met Chatah tegen het tijdschrift Foreign Policy. „De boodschap is dat ze zullen doorgaan met straffeloos moorden. De wereld heeft het getolereerd en dit werd gezien als een vrijbrief.”

De woede over de moordaanslag kan leiden tot een toename van geweld in Libanon, vooral in de noordelijke stad Tripoli waar Chatah vandaan kwam. Daar wordt al maanden gevochten tussen sunnieten en alawieten (een shi’itische afsplitsing). De burgeroorlog in Syrië heeft de spanningen tussen sunnieten en shi’ieten doen toenemen.