Elektrische schok kan gericht herinneringen wissen

Een elektrische schok kan herinneringen van depressieve mensen verstoren en ‘wissen’, schrijft een internationaal team van onderzoekers geleid door Nederlanders gisteren in Nature Neuroscience. Ze verstoorden de opslag van herinneringen met elektroshocks. Dit kan interessant zijn voor patiënten met een posttraumatische stress-stoornis.

Depressieve mensen worden soms al behandeld met elektroshocks. Bij deze ‘elektroconvulsietherapie’ (ect) krijgen ze onder narcose een elektroshock toegediend, als laatste redmiddel bij bijvoorbeeld zware depressie, als andere behandelingen niet aanslaan. De therapie wordt als veilig beschouwd, maar heeft tijdelijk of blijvend geheugenverlies als bijwerking.

Dit komt doordat een elektroshock de geheugenopslag verstoort, vermoedde hoofdonderzoeker Marijn Kroes van de Radboud Universiteit Nijmegen:

“Herinneringen zijn vlak nadat ze zijn opgehaald vatbaar voor verstoring.”

Fotoreeksen bekijken

Om te testen of ze gericht gemanipuleerd kunnen worden, vroeg Kroes 42 depressieve patiënten die al ect ondergingen om twee indringende fotoreeksen te bekijken, over een auto-ongeluk en een ontvoering. Na een week bekeken de patiënten een ervan opnieuw. Patiënten die direct hierna een elektroshock hadden gekregen, konden twee uur daarna een op de drie vierkeuzevragen correct erover beantwoorden. Maar een dag later presteerden de patiënten alsof ze alle vragen gegokt hadden: nog maar een kwart correct. Beide groepen presteerden even goed op vragen over de fotoreeks die niet opnieuw was bekeken.

“Dit bewijst dat we met elektroshocks de originele herinnering van een gebeurtenis kunnen wissen”, legt Kroes uit:

“Heel gericht, want de hersenverbindingen die deze herinnering vormen, worden pas kwetsbaar op het moment dat je de herinnering ophaalt uit het langetermijngeheugen.”

Herinneringen die iemand niet net heeft opgehaald, lijken niet te worden aangetast. De afbraak van herinneringen blijkt een tijd te duren:

“Een paar uur na de elektroshock zijn ze er nog, maar een dag later niet meer.”

    • Anna Tuenter