Op zoek naar een nieuwe uitdaging? Maak dan de AIVD-kerstpuzzel

De kruiswoordpuzzel is jarig. Vandaag precies honderd jaar geleden verscheen in de Amerikaanse krant New York World het allereerste exemplaar. Sindsdien zijn puzzels en raadsels behoorlijk geëvolueerd. De moeilijkste puzzel van Nederland is misschien wel de kerstpuzzel van de AIVD.

De kerstpuzzel onder een kerstboom.

De kruiswoordpuzzel is jarig. Vandaag precies honderd jaar geleden verscheen in de New York World het allereerste exemplaar. Sindsdien zijn puzzels en raadsels behoorlijk geëvolueerd. De moeilijkste puzzel van Nederland is misschien wel de kerstpuzzel van de AIVD. NRC legde - via een woordvoerder- een aantal vragen voor aan de geestesvaders van de breinkraker.

Dit lijkt me de ideale manier om mensen te rekruteren…

De puzzel begon zo’n tien jaar geleden als bedrijfsgrapje in de ‘cryptowereld’ van de inlichtingendienst en wordt sinds 2011 online gezet.

“Sommige organisaties doen aan kerstbingo, wij doen dit. Het is niet zo dat we hem gebruiken als slinkse manier om mensen binnen te halen.”

“De bedenkers van het Nationaal Bureau voor Verbindingsbeveiliging (NBV) van de AIVD wilden elkaar prikkelen en uitdagen. Het bureau evalueert informatiebeveiligingsproducten, zoals welke telefoons ministers moeten gebruiken als zij vertrouwelijke informatie willen uitwisselen. Kortom zij weten veel van encryptie.”

Is de puzzel onmogelijk bedoeld?

De eerste vraag is voor de leek al redelijk confronterend:

1. Welk woord kan de rij completeren?
ABSURDISME, WACHTWOORD, KLASSEMENT, DERAILLEUR, PERMAFROST, TEERHARTIG, FORMIDABEL, RIBBENKAST, VLEUGELLAM, …

“In het begin was de puzzel veel technischer. Je kon hem niet maken als je niets van cryptologie afwist. En het werkte als een soort treintje; als je de eerste vraag goed had, kon je de rest ook maken. Er is toen één persoon geweest uit de meer technische hoek die de eindstreep foutloos heeft gehaald. Hij was gelukkig iemand van de dienst. Het is toch fijn te weten dat we de beste mensen in huis hebben.

“Maar goed, binnenshuis is de puzzel in de loop der jaren een begrip geworden. Tegenwoordig komen de eerste verzoeken om een nieuwe kerstpuzzel al begin oktober binnen. De puzzel is nu veel toegankelijker.”

Niet dat iemand in die twee jaar alle cryptologische opgaven - dit jaar 24 verspreid over acht pagina’s - goed heeft beantwoord.

“Wat de hoogste score is weet ik niet, maar de puzzel is niet onmogelijk om te maken. Elke opgave is weleens goed beantwoord. Het is gewoon zo dat niet één iemand alle vragen goed heeft beantwoord.”

Tot nu toe kreeg de AIVD zo’n vijftig inzendingen per jaar binnen. Van mensen van universiteiten, bedrijven en andere overheidsinstellingen die samenwerken om de breinkrakers meester te worden.

“Mensen proberen de vragen in teamverband op te lossen. Het kost de makers in elk geval minder tijd om de puzzel te verzinnen dan het ons kost om hem op te lossen.”

Dankzij onderstaande tweet van Alexander Klöpping (bijna 150.000 volgers) ‘vreest’ de AIVD dat dit jaar veel meer mensen hun resultaten opsturen (de deadline is 20 januari).

Twitter avatar AlexanderNL Alexander Klöpping Oh leuk. De jaarlijkse AIVD kerstpuzzel https://t.co/dC46JUeFXD (ja, die bestaat)

Niet alleen voor wiskundegenieën

Wie zich aan de puzzel wil wagen, kan hieronder beginnen. Elk goed antwoord levert een punt op, en iedereen die ten minste één punt heeft gehaald, krijgt de oplossingen toegestuurd. Bedenk als je te gefrustreerd raakt dat het vooral gaat om “creativiteit, puzzel- en doorzettingsvermogen”, waarbij “systematisch en logisch denken” belangrijker is dan een grote wiskundeknobbel.

Degene die wint krijgt een beker, maar “je doet mee voor de eer”. Hoe de trofee er dit jaar uitziet kunnen wij helaas niet laten zien. De AIVD kon geen foto’s toesturen. Wat dat betreft blijft zelfs de openbare kerstpuzzel van de dienst een geheimzinnig randje houden.

nbv_kerstpuzzel_2013

Mocht je hierna nog niet zijn uitgespeeld, is er altijd nog het chronogram over 2013 dat vandaag in NRC Handelsblad staat.

    • Laura Klompenhouwer