Rutte moet soevereiniteit bewaren

Argwanende Tweede Kamer geeft premier opdracht voor Europese top

Géén door Europa opgelegde bindende contracten voor de economische politiek van Nederland. Die duidelijke opdracht kreeg premier Rutte gisteren van de Tweede Kamer mee naar Brussel, waar vandaag en morgen de top van regeringsleiders plaatsvindt.

Een meerderheid van de Tweede Kamer wil voorkomen dat Europa door contracten over economisch beleid sluipenderwijs meer bevoegdheden naar zich toetrekt. Daarmee zou soevereiniteit van Nederland worden overgedragen. Het onderwerp staat prominent op de agenda van de regeringsleiders.

Volgens Kamerlid Gert-Jan Segers (ChristenUnie) is sprake van de „beproefde salamitactiek”. Hij hechtte in het Kamerdebat ter voorbereiding op de top weinig waarde aan de geruststellende woorden van Mark Rutte. De premier zei dat het allemaal niet zo’n vaart zal lopen en dat de regeringsleiders nog geen definitieve besluiten nemen. Segers: „Het gevaar dreigt dat nu wordt gezegd dat het niets voorstelt, en dat het na verloop van tijd heel veel blijkt voor te stellen, waarna we te horen krijgen dat we er destijds mee hebben ingestemd.”

Daarom diende hij een motie in met een resolute afwijzing van in Brussel levende plannen om het economisch beleid van de lidstaten met bindende contracten verder op elkaar af te stemmen. De regering wordt verzocht „niet in te stemmen met aanvullende, bindende contractuele afspraken tussen lidstaten, de Europese Commissie en de Europese Raad, op het niveau van beleidsmaatregelen en economische hervormingen”.

De motie, waarvoor hij een meerderheid kreeg, legde de verdeeldheid binnen de coalitie over Europa nog eens haarfijn bloot. De VVD stemde voor, de PvdA tegen.

Het draait bij de veelbesproken contracten om een volgende stap naar een gezamenlijk Europees economisch beleid, dat moet voorkomen dat schulden van afzonderlijke lidstaten zo fors uit de hand lopen als bijvoorbeeld bij Griekenland het geval is geweest. In het uiterste geval zou Europa met de bindende contracten landen bepaalde maatregelen kunnen opleggen. Dat is een vorm van bemoeienis waar een meerderheid van de Tweede Kamer onder druk van toenemende euroscepsis onder de bevolking niets van wil weten.

Premier Rutte probeerde de boel te sussen door te zeggen dat contracten niet wettelijk bindend kunnen zijn. „Daarvoor is helemaal geen basis in het verdrag”, zei hij in de Kamer. Dit Europees Verdrag fungeert als een soort grondwet voor Europa.

Maar ongeveer op hetzelfde moment dat de minister-president in het Nederlandse parlement sprak, sloeg de net opnieuw beëdigde Duitse bondskanselier Angela Merkel in haar parlement een heel andere toon aan. Zij is een groot voorstander van die contracten. En juist daarom, vindt zij, zal het Europees Verdrag moeten worden aangepast.