Alle vrijheden die Hoes zich kan permitteren zijn verbruikt

De raad geeft de burgemeester nog een kans. Maar zijn krediet raakt stilaan op.

Burgemeester Onno Hoes van Maastricht tijdens de kerstviering voorafgaand aan zijn overleg met de fractievoorzitters, en erna, in gesprek met pers. Foto’s ANP

Onno Hoes kreeg gisteravond applaus bij de kerstzang in de hal van het monumentale stadhuis van Maastricht. Zijn laatste lied was Stille nacht, heilige nacht. De andere kerstzangdeelnemers kregen warme chocolademelk, maar de burgemeester moest weg. Hij had nog een overleg met de fractievoorzitters van de gemeenteraad. Terwijl hij zich haastte, klonk door de hal het lied Joy to the world: „The glories of His rightenousness and the wonders of His love.”

De VVD-burgemeester wordt al twee weken achtervolgd door onthullingen over zijn privéleven: foto’s van zoenen met een jongere man in de lobby van een Maastrichts hotel, een andere jongeman die ook claimt een relatie te hebben gehad, activiteiten op de homo-datingsite Grindr. Ruim een week geleden beloofde Hoes de fractievoorzitters al dat er geen nieuwe lijken uit de kast zouden komen vallen. Daarna volgden de berichten elkaar echter snel op.

Het besloten beraad over de kwestie gisteravond en vannacht nam vierenhalf uur in beslag. Hoes betuigde spijt over zijn handelen. Bij het overleg van vorige week was al gesproken over het zoenen in de hotellobby. Nu werd vooral een punt gemaakt van Grindr, waarop hij zichzelf aanprees met ontbloot bovenlijf en een nauw sluitend sportbroekje. De burgemeester noemde dat „onhandig”. Bert Jongen, fractievoorzitter van D66, corrigeerde hem: „Het was stom.”

De raad sprak Hoes ook vermanend toe over een interview over de affaire dinsdagavond in RTL Boulevard, waarvoor zijn echtgenoot Albert Verlinde als presentator werkt. Raadsleden vonden het niet chic dat tv-kijkend Nederland eerder dan zijzelf tekst en uitleg kreeg. Op het moment van uitzending vond nota bene een vergadering van de hele gemeenteraad plaats, waarbij de burgemeester ook achteraf met geen woord over de zaak repte.

De fractievoorzitters worstelen met de zaak. Welke vrijheden kan een burgemeester zich in zijn privéleven permitteren? Wat is de daadwerkelijke schade voor burgemeester en stad en wat is de mediahype? Wat is een politieke zonde en wat is een politieke doodzonde? De aarzeling voor drastisch ingrijpen lijkt ook voort te komen uit het recente verleden: drie jaar geleden stapte Hoes’ voorganger Gerd Leers (CDA) op toen bleek dat een meerderheid van de raad na de Bulgaarse villa-affaire niet meer met hem verder wilde. En dat terwijl Maastricht in de eeuw daarvoor maar vier burgemeesters had.

Om half twee afgelopen nacht presenteerden de elf fractievoorzitters een schriftelijke verklaring. Het kiezen van de juiste bewoordingen had veel tijd gekost.

„De fractievoorzitters geven de burgemeester de ruimte om de komende periode zijn ambt ten volle waar te maken, zoals dat een burgemeester betaamt. Daarin staat het belang van de stad te allen tijde voorop.”

Drie fractievoorzitters van kleinere partijen vonden die boodschap erg omzwachteld en kwamen met een aanvullende verklaring: „Mochten er in de toekomst nog feiten naar boven komen die aantoonbare schade opleveren voor het ambt van de burgemeester, dan heeft dat consequenties.”

Maar ook hun acht collega’s gaven te kennen dat Hoes nog maar weinig krediet heeft. „De bal ligt nu bij de burgemeester”, zei Vivianne Heijnen, fractievoorzitter van het CDA, de grootste partij in de raad. „Dit is niet een deukje of een kras. Het hele vernis is eraf”, constateerde Ed Sabel (Senioren Partij Maastricht).

D66-fractievoorzitter Bert Jongen bestreed dat Hoes nu „onder curatele” staat. Hij krijgt tijd om de schade „aan het ambt van burgemeester en het gezag dat daarvoor nodig is” te herstellen.

Veel nieuwe schade kan de burgemeester niet meer hebben. Hij verliet het stadhuis vannacht tumultueus, omstuwd door – en bijna van de trap geduwd – door journalisten.