Commissie pleit voor invoering stemprinter

Een kiezer loopt het stemhokje uit bij lokale verkiezingen in Alphen aan de Rijn. Foto ANP / Evert-Jan Daniels

Kiezers moeten bij toekomstige verkiezingen stemprinters gebruiken waarmee ze hun stembiljet kunnen uitprinten. De stemmen worden vervolgens elektronisch geteld. Dat staat in een advies aan minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken dat vandaag is verschenen.

Zelf printen, zelf checken

Kiezers kunnen hun stembiljet uitprinten in het stemlokaal en controleren of de naam van de partij en de kandidaat waarop is gestemd kloppen. Daarna kan het biljet de stembus in. Na het sluiten van de stembussen kunnen de stemmen binnen een uur elektronisch geteld worden.

De adviescommissie onder leiding van voormalig VVD-Kamerlid Willibrord van Beek benadrukt dat zij niet pleit voor de herinvoering van stemcomputers:

“Een stemcomputer die de stem elektronisch opslaat en vervolgens telt, is volgens de commissie niet transparant en controleerbaar.”

‘Stemcomputer niet te controleren’

Stemcomputers werden in 2007 afgeschaft door het toenmalige kabinet. Dit gebeurde volgens persbureau Novum nadat een actiegroep rond oud-hacker en XS4ALL-oprichter Rop Gonggrijp had gewezen op de nadelen van stemcomputers. Zo zou stemmen met de computer niet controleerbaar zijn. Bovendien bleken de stemmachines via elektromagnetische straling van een afstand ‘af te luisteren’. Voortaan zouden kiezers weer met het rode potlood stemmen.

Papieren stem

Bij de voorgestelde stemprinters wordt elke stem op papier vastgelegd, net als nu. Hertelling blijft daardoor mogelijk. Het risico van afluisteren is volgens de commissie aanwezig, maar aanvaardbaar. Nu is het ook mogelijk om een cameraatje te verstoppen in een stemlokaal en zo kiezers te bespioneren, redeneert de commissie.

Plasterk bij met advies

Plasterk is blij met het advies. De stemprinters zorgen volgens hem voor “verhoogd gebruikersgemak, inclusief voor groepen die moeite hebben met stemformulieren”. Het elektronisch tellen van de stemmen leidt bovendien tot een “snelle betrouwbare voorlopige verkiezingsuitslag op de verkiezingsavond”, zonder dat de betrouwbaarheid en privacy te veel in het geding komen.