Naar dans kijken maakt je fitter

Festival wil beeldvorming over ouder worden en het oudere lichaam doen kantelen.

Foto Leo van Velzen

Terwijl de maatschappij vergrijst, is er één gebied waar rimpels, losse huidplooien en stramme ledematen zelden worden waargenomen. De danskunst is het domein van de jeugd – uitzonderingen als Martha Graham, Margot Fonteyn en Merce Cunningham daargelaten.

Juist op het danspodium, zegt Peggy Olislaegers (47), de Nederlandse coördinator van het internationale project annex festival Act Your Age in Maastricht, valt daarom veel te leren over onze houding ten aanzien van het ouder wordende lichaam.

Dansvoorstellingen waarin generaties samen optreden zijn niet vanzelfsprekend, al heeft Olislaegers de laatste jaren tot haar genoegen gemerkt dat jonge (in Nederland werkende) dansmakers de oude performer hebben ‘ontdekt’. Zo blies onder meer Jan Martens zestigplusser Truus Bronkhorst nieuw leven in, staat Koen de Preeter met een 88-jarige danseres op het toneel en liet Mor Shani liefde in alle leeftijdsfasen en -combinaties zien.

Maar toch: „De oudere is in de dans een exoot. Wat dat betreft is de danskunst een vergrootspiegel, want in het publieke domein is het beeld van de oudere ook zeer beperkt. Meestal gaat het over zorg, kosten, gebreken. Terwijl we in onze vergrijzende maatschappij juist behoefte hebben aan een variëteit aan rolmodellen, om te leren omgaan met verschillende aspecten van het ouder worden.”

Dans kan daarbij een rol spelen, aldus Olislaegers. Act Your Age is dan ook primair bedoeld om de beeldvorming over ouder worden, het oudere lichaam, „te bevragen, te kantelen en aan te vullen”. Deelnemers aan het project zijn kunstenaars en wetenschappers uit Italië, Cyprus, Ierland, Finland en Turkije.

Antoinette de Bont (45), docent aan het Instituut voor Beleid en Management Gezondheidszorg van de Erasmus Universiteit, heeft ondervonden dat dansvoorstellingen met ouderen een vruchtbaar vertrekpunt vormen voor wetenschappelijke discussies. Een van de redenen waarom zij geïnteresseerd raakte in het project is de moeizame houding van jonge artsen in opleiding ten aanzien van ouderen. „De meesten vinden ouderen onaantrekkelijk om aan te zitten, maar daar wordt niet over gesproken. Terwijl 75 procent van de mensen die ze straks moeten behandelen een oudere zal zijn. Dans maakt dergelijke gevoelens bespreekbaar.”

Een dansvoorstelling laat de toeschouwer het ongemak van ouder worden ervaren – bijvoorbeeld in de prachtige voorstelling die Giulio D’Anna maakte met zijn aan parkinson lijdende vader – en dat levert andere gedachten op dan een puur oplossingsgerichte blik. Zij heeft er haar festivallezing ‘Watching dance makes you smarter and fitter’ aan gewijd. „Het theater biedt een veilige setting waarin ik mijn veronderstellingen en gevoelens over dergelijke zaken kan delen met collega’s en ter discussie stellen. Dat verbreedt je perspectief, je gaat vrijer denken.”

Act Your Age, 12 t/m 14/12, Maastricht. Dans, films, lezingen, workshops. Info: actyourage.nl

    • Francine van der Wiel