Een gewaarschuwd atleet telt voor twee

Sporters die naar Sotsji gaan, krijgen binnenkort een brief van het IOC Daarin wordt uitgelegd dat politieke, religieuze of raciale propaganda niet wordt getolereerd Zo’n brief is ongebruikelijk

Redacteur sport

Twee maanden voor de Olympische Winterspelen in Sotsji nemen bij het Internationaal Olympisch Comité (IOC) de zorgen toe over eventuele effecten van de Russische antihomowet. Om te voorkomen dat sporters actie gaan voeren, stuurt het IOC alle olympische deelnemers binnenkort een brief met een nadere uitleg van ‘regel 50’ in het Olympisch Handvest, waarin staat dat op straffe van uitsluiting geen enkele vorm van demonstratie of politieke, religieuze en raciale propaganda is toegestaan.

Het is ongebruikelijk dat het IOC sporters persoonlijk benadert om te benadrukken dat actievoeren uit den boze is. Maar de vrees voor incidenten in Sotsji is dusdanig groot, dat het IOC deze keer een uitzondering maakt. De brief kan gezien worden als een poging om elke geplande acties of demonstratie binnen de olympische familie vooraf de kop in te drukken. Het IOC wil feestelijke en vooral geen door schandalen besmeurde Spelen. Daarnaast vreest het IOC een verstoorde relatie met de Russische autoriteiten.

De antihomowet, die homoseksuele informatie aan jongeren verbiedt, heeft afgelopen zomer al tot vragen van het IOC aan de Russische regering geleid. Nadat sportminister Vitaly Mutko had verklaard dat de wet tijdens de Winterspelen streng zou worden toegepast, vroeg het IOC om opheldering. De regering gaf de verzekering dat homoseksuele sporters in Sotjsi ongemoeid worden gelaten. Het is hun bijvoorbeeld toegestaan hand in hand te lopen.

In aanloop naar de Zomerspelen van 2008 in Beijing heeft het IOC ook een brief met toelichting op de gedragsregels verstuurd, maar die was gericht aan alle nationale olympische comités. Destijds leidde de Chinese toepassing van mensenrechten tot internationale verontwaardiging. In vergelijking met ‘Beijing’ gaat het IOC nu een stapje verder door de sporters rechtstreeks te benaderen.

IOC-voorzitter Thomas Bach zegt dat de brief mede een gevolg is van de vele vragen die het IOC, de nationale olympische comités en de sporters krijgen over toepassing van de antihomowet. Wat mag wel en wat niet? Daarover worden door vooral de pers en belangenorganisaties als het COC vragen gesteld. Het is sporters bijvoorbeeld toegestaan publiekelijk een mening over de Russische antihomowet te geven, maar niet om er tegen te demonstreren.

Vorige week had Bach in Parijs nog een gesprek met Russische homorechtenactivisten. „We wilden uitleggen waar onze verantwoordelijkheden liggen en aan de andere kant waar onze invloed stopt”, zei hij tegen persbureau AP.

Sportkoepel NOC*NSF weet dat de brief onderweg is. Volgens een woordvoerder zal hij worden toegevoegd aan het informatiepakket dat traditioneel voor olympische sporters wordt samengesteld. Daarin staat ook welke reclame-uitingen wel en niet zijn toegestaan en welke spelregels voor gebruik van sociale media gelden.