Nelson Mandela op 95-jarige leeftijd overleden

Oud-president van Zuid-Afrika Nelson Mandela is op 94-jarige leeftijd overleden. Mandela, die ruim twee weken geleden in het ziekenhuis werd opgenomen, kampte al maanden met terugkerende problemen aan zijn luchtwegen.

Nelson Mandela tijdens de begrafenis van zijn achterkleindochter, 17 januari 2010. Foto AFP / Siphiwe Sibeko

Oud-president van Zuid-Afrika en anti-apartheidsstrijder Nelson Mandela is op 95-jarige leeftijd overleden. Dat heeft de Zuid-Afrikaanse president Jacob Zuma zojuist bekendgemaakt in een televisietoespraak.

Mandela zal een staatsbegrafenis krijgen. Vlaggen hangen tot na de begrafenis halfstok. Zuma:

“Ons land heeft zijn belangrijkste zoon verloren. Mandela heeft ons samengebracht en samen zullen we afscheid van hem nemen.”

De toespraak van Zuma:

Er gingen vanavond al geruchten dat Mandela zou zijn overleden. In zijn huis in een buitenwijk van Johannesburg waren opvallend veel familieleden aanwezig. Ook was er een aantal regeringsvoertuigen te zien. Mandela’s dochter Makaziwe zei eerder deze week al dat het niet goed ging met haar vader, maar die berichten werden later weer ontkend.

‘Stabiel, maar kritiek’

Mandela, die 8 juni in het ziekenhuis in Pretoria werd opgenomen met een longontsteking, kampte al maanden met terugkerende problemen aan zijn luchtwegen. De toestand van Mandela werd steeds beschreven als kritiek, maar stabiel. Bij zijn ziekenhuisopname in juni werd er al ernstig rekening mee gehouden dat hij zou sterven. Hij hield het onverwachts echter langer vol. In september werd hij zelfs ontslagen uit het ziekenhuis, omdat hij volgens zijn artsen thuis op hetzelfde niveau intensieve zorg kon krijgen.

Symbool van verzet tegen apartheid

Mandela, de anti-apartheidsstrijder die een wereldwijd symbool van vrede en heldendom werd, raakte tijdens zijn studie geïnteresseerd in anti-koloniale politiek. Hij sloot zich aan bij het Afrikaanse Nationaal Congres (ANC), een politieke groepering die werd opgericht om de belangen van de zwarte bevolking te behartigen. Hij richtte de jeugdafdeling op en toen de regering in 1948 begon met het invoeren van de apartheid, kreeg hij al snel allerlei vooraanstaande functies binnen het ANC.

Zijn activiteiten leidden tot zijn veroordeling in 1964, vanwege sabotage en de poging de regering omver te werpen. Zevenentwintig jaar zat Mandela vast in erbarmelijke omstandigheden. Eerst op Robbeneiland, toen in Kaapstad, ten slotte nabij Paarl. Een krachtige internationale lobby zorgde ervoor dat hij in 1990 werd bevrijd. In 1993 kreeg hij de Nobelprijs voor de Vrede toegekend voor zijn inspanningen voor het vreedzaam beëindigen van het apartheidsregime.

Vier jaar later werd hij president van Zuid-Afrika, tot 1999. Mandela was de eerste zwarte president én de eerste president die tijdens representatieve, eerlijke verkiezingen gekozen werd. Na zijn presidentschap verscheen hij nog geregeld in het openbaar, veelal met bekende mensen: wereldleiders, popsterren, koningen en koninginnen. Totdat zijn fragiele toestand dat een paar jaar terug niet meer toestond.

Een documentaire over het leven van Mandela:

Meer:

    • Mirjam Remie