Zelfs onder Mubarak was de repressie niet zo erg

Met de nieuwe protestwet wil het regime elke oproer de kop in drukken. Ook vrouwen gaan de gevangenis in

Samenscholingen van meer dan tien personen zijn nu verboden. Foto AFP

Alaa Abdelfattah, een icoon van de revolutie tegen oud-president Mubarak, werd om tien uur ’s avonds thuis gearresteerd. Volgens zijn vrouw Manal trad de politie hardhandig op: zij verspreidde via sociale media foto’s van bloedsporen op de vloer.

Tegen Abdelfattah en Ahmed Maher, een andere prominente activist, was eerder een arrestatiebevel uitgevaardigd op basis van de nieuwe betogingswet die zondag werd aangenomen. Deze verbiedt alle betogingen die niet ruim op voorhand zijn aangevraagd en goedgekeurd. Ook zijn samenscholingen van meer dan tien personen in Egypte nu verboden.

Dinsdag werden al 79 mensen opgepakt omdat ze zonder toestemming hadden betoogd tegen de betogingswet bij het parlement. Ook daar ging het er hard aan toe: 22 vrouwelijke betogers werden urenlang in boevenwagens door de stad gereden voordat ze midden in de nacht gedropt werden in de woestijn ten zuiden van Kairo. Deze tactiek paste de politie ook onder Mubarak toe. De vrouwen zeggen dat zij geslagen werden en seksueel zij misbruikt.

Campagne

Eén van de vrouwen was Mona Seif, de zus van Abdelfattah, die de voorbije jaren fel campagne voerde tegen de berechting van burgers door militaire rechtbanken. Ook de nieuwe grondwet, waaraan momenteel de laatste hand wordt gelegd, voorziet in deze mogelijkheid. Volgens Seif wil de politie een signaal afgeven. „Dit is de gang van zaken nu – en als het je niet aanstaat kun je met je hoofd tegen de muur gaan bonken. Het maakt daarbij niet uit of je een bekende activist bent”, zei Seif tegen persbureau AP.

De harde hand van de politie was een voorname redenen voor de opstand in 2011. Sindsdien voelde de politie zich vernederd en was zij haar gezag kwijt. Maar het afzetten van president Morsi door het leger op 3 juli heeft de politie opnieuw zelfvertrouwen gegeven. De nieuwe betogingswet heeft dat zelfvertrouwen een laatste zetje gegeven. Volgens ooggetuigen glimlachten de agenten toen zij afgelopen dinsdag de aanval inzetten op betogers.

„De hardheid van de politie is natuurlijk niet nieuw”, zegt Heba Morayef van Human Rights Watch in Egypte. „Nieuw is wel dat de politie nu zijn gang kan gaan zonder dat zij de minste verantwoording moet afleggen. De nieuwe betogingswet is zo vaag geformuleerd dat zij naar believen toegepast kan worden, niet alleen om betogingen te verbieden maar ook om de organisatoren ervan te vervolgen.”

De wet werd goedgekeurd ondanks fel protest van het maatschappelijk middenveld, waaronder organisaties die de coup tegen Morsi hadden gesteund. „Dit is een duidelijk signaal dat het regime geen enkel protest duldt”, zegt Morayef. „Dit regime haat de betogers van het Tahrirplein even veel als de Moslimbroederschap.”

Celstraf

Ook deze week werden veertien vrouwen, onder wie zeven minderjarigen, veroordeeld tot elf jaar celstraf omdat zij op 31 oktober hadden deelgenomen aan een betoging in Alexandrië waar het herstel van president Morsi werd geëist. Zes mannen kregen vijftien jaar cel wegens lidmaatschap van een ‘terroristische organisatie’.

De repressie tegen de Moslimbroederschap is volgens Morayef veel erger dan onder Mubarak. „Dat ook de vrouwen van de Moslimbroederschap worden opgepakt, was onder Mubarak ondenkbaar. Het wil zeggen dat er deze keer geen limiet staat op repressie.”

Vraag is of de extreme straffen tegen moslimbroeders en het harde optreden tegen seculiere activisten de publieke opinie tegen het nieuwe regime zal keren. Morayef denkt van niet. „In het liberale kamp zullen een aantal mensen die eerst achter het leger stonden mogelijk van gedachten veranderen. Maar de publieke opinie steunt de repressie. Na drie jaar is die het betogen grondig zat. En als de aanslagen tegen het leger [door extremistische aanhangers van Morsi] voortduren, zal de steun voor een repressief beleid alleen maar groter worden.”