OpDoeksen

Hille van Dieren (66) is eigenaar van het Wrakkenmuseum op Terschelling, in Formerum. Hij werd op het eiland geboren en kon me onlangs, tussen de honderden voorwerpen die hij in de loop der jaren van het strand jutte, veel vertellen over de familie Doeksen, van de grootste rederij op het eiland: „Doeksen, dat wás vroeger het eiland.”

Maar niet meer. Doeksen voert een ‘veerbotenoorlog’, zoals het al jaren heet. En nu staat staatsecretaris Mansveld van Infrastructuur opeens aan de kant van de grote rederij: de veerdienst van concurrent EVT (Eigen Veerdienst Terschelling) mag wat haar betreft vanaf februari niet meer van en naar het eiland varen. Woensdag kreeg ze daarvoor ook steun van de Kamer. Doeksen had om dat verbod gevraagd, met het argument dat het te veel inkomsten verliest. Doeksen dreigt anders in de winterdienstregeling te schrappen. Op 17 december buigt de rechter zich nog over een kort geding dat EVT intussen heeft aangespannen tegen de staat. Ook ligt er een bezwaar bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven, omdat EVT de procedure niet vertrouwt. Volgens EVT werkt de man die het ministerie adviseerde al jaren voor Doeksen.

Waarom was EVT eigenlijk opgericht, naast een gigant als Doeksen?

Grootvader Jan Doeksen begon met de veerdienst, zei Hille. Toen namen de zoons Volkert en Jan het over. Maar nu is kleinzoon Jan-Willem de directeur. Een ander type. Dubbele-voornaam-type. „Ze hebben hier in honderd jaar veel geld verdiend: eerst met het bergen van schepen, toen met schelpenvissen en daarna met de rederij.” Geen punt. Maar opeens ging Doeksen ook de horeca in. De Doeksens bezitten bijvoorbeeld Hotel Paal 8 en Restaurant De Loods aan de haven van West-Terschelling. Hille, veelbetekenend: „En dat zette natuurlijk kwaad bloed bij de familie Haantjes.”

Haantjes, fietsenverhuurder te Formerum. Tevens eigenaar van restaurant Zeezicht in West-Terschelling. Horeca, dat was de druppel, vond Haantjes. Daarmee moest de familie Doeksen zich niet óók nog eens bemoeien.

Hille: „En Smit, de olieboer. Die was ook kwaad.” Olieleverancier van de Doeksen-schepen, tot Doeksen opeens geen olie van Smit meer wilde. Smit en Haantjes staken de koppen bij elkaar: „Hun redenering kwam hierop neer: als Doeksen de horeca gaat overnemen, dan nemen wij een boot.” Doeksen ging daarop ook in de fietsenverhuur.

Nu is het eiland in twee koppige kampen verdeeld. De ene helft zegt: Doeksen geeft tenminste zekerheid, EVT moet stoppen met die oude roestbak, ze vissen de krenten uit de pap en zelf váren ze niet eens in de winter. De andere helft vindt Doeksen te machtig, te duur en niet flexibel met vaartijden. Die wil dat EVT blijft.

Mij leek het vooral vreemd dat een kabinet dat zo van marktdenken houdt plotseling een rederijtje als EVT wilde opdoeken – ik zou bijna zeggen: opDoeksen. Waarom hier geen gezonde concurrentie? Wat zit daarachter? Hille van Dieren vroeg prompt of ik soms een pannenkoek wou – iedereen was hier partijdig. Hij voorspelde „een hete winter, mét een klokkenluider bij Rijkswaterstaat”.

Margriet Oostveen (m.oostveen@nrc.nl) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Arjen van Veelen (a.v.veelen@nrc.nl).