Ik kan er niets aan doen, ’t zijn de genen

Rotterdamse hooligan Yoeri Kievits in P&W

Het laatste gesprek in Pauw & Witteman was niet live, maar eerder opgenomen om veiligheidsredenen. Was er een staatshoofd op bezoek? Een controversieel politicus? Nee, er zat een hooligan aan tafel.

Feyenoordhooligan Yoeri Kievits was uitgenodigd om in debat te gaan met Kamerlid Ahmed Marcouch van de PvdA. En als Ajacieden daar lucht van kregen, zouden ze Kievits voor de deur van de studio kunnen opwachten.

In de discussie die volgde kaartte Marcouch vooral de hoge kosten van voetbalgeweld voor de samenleving aan, maar Kievits week geen haarbreed. Zelfs voetbalgeweld veroordelen ging hem te ver. „Ik wil dat gedrag niet goedpraten, maar wel nuanceren.” In de praktijk kwam dat er op neer dat Kievits alle verwijten en vragen koppig ontweek. Ging het over rellen in de stad, dan sprak hij liever over de stadions. „Daar kunnen mensen wel veilig heen.”

Opvallend was de opmerking van Kievits dat zijn hooliganisme genetisch is bepaald. Diezelfde curieuze opmerking kwam ook voorbij in Voetbalhooligans, een documentaire die RTL 7 maandag uitzond. De Britse acteur en voetballiefhebber Danny Dyer bezocht voor deze documentaireserie hooligans over de hele wereld. Maandag was Engeland aan de beurt.

Het was zo’n machodocumentaire, vol rammende gitaren en beelden van rellen en matpartijtjes. Dyer beent door de vergeten industriestadjes met een driftige pas, peuk in de hand.

En daar waren ze weer, de genen. Ze doken op in de verpauperde straten van de voormalige industriestad Burnley in het noordwesten. In de kroeg van de lokale firm (hooliganclub), sprak een van de hooligansenioren over het hooliganschap: „Je wordt ermee geboren, het zit in je genen.”

Genen, die vormen de kern van ons wezen. Die verander je niet zomaar. Zeggen dat iets genetisch is, is een excuus om alles voor altijd bij het oude te laten.

Dat is ook wat Kievits wil. „Dat gedoe dat we dit gesprek eerder hebben opgenomen,dat is toch onzin en kinderachtig? Die cultuur moet je toch doorbreken?”, vroeg Boris van der Ham, voorzitter van het Humanistisch Verbond, gisteren aan Kievits. „Nee dat is er, en gaat ook niet meer weg”, reageerde Kievits getergd.

Natuurlijk bestaat het hooligan-gen niet. „Je zag als kind rellen, en wilde eraan meedoen”, zegt de hooligan uit Burnley nog geen minuut later in de documentaire. En Kievits werd pas hooligan nadat zijn broer het werd. Hooligans worden geboren omdat ze erbij willen horen. Meelopen, respect verdienen, status krijgen, daar gaat het deze mannen om.

En wat dan? Als succesvolle hooligan (want auteur van twee boeken), maakte Kievits in ieder geval een weinig opbeurende indruk. Hij glimlachte amper gedurende het hele gesprek. Ja, één keertje, toen hij vertelde dat hij als jochie nog écht met de club bezig was. De spelers, de opstelling, alles wist hij toen van Feyenoord. De glimlach verdween snel. Iedereen kon zien dat dat lang geleden was.

Wetenschapsredacteur Lucas Brouwers vervangt deze week tv-recensent Hans Beerekamp.