Bevingen beschadigden 69 Groningse monumenten

Tweede Kamer wil uitleg van minister over zwaardere bevingen

Negenenzestig van de omstreeks 100 rijksmonumenten in Noord-Groningen hebben schade geleden door aardbevingen als gevolg van gaswinning. Dat blijkt uit een inventarisatie van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) in het bezit van deze krant. Het gaat om 34 kerken, 15 huizen, 13 boerderijen, 3 molens, twee landhuizen, het oude raadhuis van Appingedam en één horecagelegenheid. De meeste monumenten staan in Loppersum (18), Eemsmond (13) en Delfzijl (11) en de schade varieert: van scheuren in kerkgebouwen tot aan wankele schoorstenen.

Uit veiligheidsoverwegingen zijn verschillende gebouwen gestut en zijn van monumenten schoorstenen neergehaald en bewoners geëvacueerd. Soms zijn direct „noodreparaties” uitgevoerd, zoals bij de Sint Walfridus-kerk in Bedum en boerderij ‘De Haver’ in Onderdendam. Maar de schade aan dit pand uit 1891 bleek volgens de NAM zo „fors, uitzonderlijk en moeilijk herstelbaar” dat het gaswinningsbedrijf de eigenaar heeft uitgekocht.

Voor welk totaalbedrag de rijksmonumenten aardbevingsschade hebben, weet de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed nog niet. „Dat overzicht is er nog niet”, zegt een woordvoerder. „Niet alle schadetaxaties zijn af.”

De eigenaren van monumenten melden hun aardbevingsschade bij de NAM. Met taxateurs en monumentenexperts wordt rapport opgemaakt en daarna handelt de NAM de schade af. Niet zelden schieten de taxaties van de aardbevingsschade tekort, liet de Vereniging Eigen Huis afgelopen week weten. Taxateurs gaan op verschillende manieren te werk en hanteren geen vast protocol om uiteenlopende soorten schade juist vast te stellen. De eigenaar loopt dan het risico dat de vergoeding niet genoeg is om de schade aan zijn huis te herstellen. Vereniging Eigen Huis adviseert huiseigenaren om altijd een contra-expertise te laten uitvoeren, nadat de schade door de NAM is getaxeerd.

Vannacht signaleerde het KNMI in de omgeving van Appingedam opnieuw een lichte aardschok met een kracht van 2,0 op de schaal van Richter.