Wie geeft de steekpassjes bij PSV en Feyenoord?

Zowel PSV als Feyenoord had dit weekend een overwicht, maar beide ploegen missen de creativiteit om de wedstrijd te winnen

De pijnlijkste reactie kwam van Heerenveen-middenvelder Marten de Roon. Zijn ploeg had zojuist pas in blessuretijd de 1-1 hoeven toestaan tegen PSV, dat 75 minuten met een man meer had gespeeld. Natuurlijk, zei De Roon, moet je met tien man af en toe iemand van de tegenstander vrijlaten in de opbouw. „Ze konden de bal achterin vrij rondspelen en dan passen op Schaars. Maar dat vonden wij niet erg. Ze kwamen maar tot daar.”

Wacht even – ‘dat vonden wij niet erg’? Heerenveen vond het geen probleem dat PSV-middenvelder Stijn Schaars, 22-voudig international, naar hartelust het spel kon verdelen in een thuis spelende topploeg die met een man meer op het veld stond?

Het pijnlijke is dat De Roon gelijk had. Schaars is een nuttige controlerende middenvelder, maar geen man met een briljante pass die drie keer per wedstrijd een medespeler vrij voor de keeper zet. Voor dat doel had de Eindhovense formatie afgelopen zomer nou juist Adam Maher aangetrokken. Maar de vijfvoudig international speelt het hele seizoen al zonder overtuiging, zo ook tegen Heerenveen.

Zowel PSV op zaterdagavond als Feyenoord op zondagmiddag wist een technische en/of getalsmatige overmacht niet om te zetten in drie punten. Waar PSV nog goed weg kwam doordat Florian Jozefzoon de 0-1 van Yanic Wildschut onschadelijk maakte, moest Feyenoord in de laatste seconden van de blessuretijd de 1-0 van RKC slikken, door een schot van de Luxemburgse aanvaller Aurélien Joachim.

Een overeenkomst tussen het spel van de twee traditionele topclubs was het gebrek aan overtuiging. Eindeloos ‘breien’, de bal op eigen helft heen en weer tikken tussen ploeggenoten – dat beheersen beide teams wel. Maar wie komt er met een individuele actie? Wie loopt er diep?

Feyenoord kampt al anderhalf jaar met een gebrek aan een ‘plan B’. Alle ballen op topscorer Graziano Pellè is het devies, maar wat als hij uit de wedstrijd wordt gespeeld, gisteren door de sterke Fransman Prince-Désir Gouano? Middenvelder Lex Immers is niet de man van de ideeën, rechtsbuiten Ruben Schaken is uit vorm.

Bij PSV is het probleem groter, want daar ontbreekt zelfs een ‘plan A’. De ploeg speelt net als Feyenoord in een 4-3-3-systeem, maar heeft in Jürgen Locadia geen spits die een balletje kan vasthouden of die trefzeker is bij voorzetten van de zijkant. Althans, bij PSV kómen er zelden voorzetten van de linker- of rechterspits.

Locadia (20), die dit seizoen pas twee keer scoorde, is wel degelijk een groot talent, net als de negentienjarige linksbuiten Memphis Depay (twee interlands). Hun kan moeilijk worden verweten dat PSV voor het eerst sinds het seizoen 1984-1985 vijf competitiewedstrijden op rij niet heeft weten te winnen.

Nee, het is de linie achter hen die opzichtig faalt. Behalve Schaars en Maher loopt daar nog de 37-voudig Zweeds international Ola Toivonen. Die had afgelopen zomer verkocht willen worden, maar dat gebeurde niet. Nu speelt hij in de basis omdat Georginio Wijnaldum, die aan het begin van het seizoen uitstekend speelde, langdurig geblesseerd is. Maar Toivonen straalt uit dat hij niet wil. Hij is in geen enkel opzicht de ervaren ‘nummer tien’ die een worstelende ploeg verder kan helpen.

Wat nu? Feyenoord en PSV staan zevende en achtste, op respectievelijk zes en zeven punten van koploper Vitesse. Volgende week spelen ze tegen elkaar. De verliezer van dat duel haakt af in de titelstrijd.

Feyenoord-aanvoerder Pellè verkeerde vlak na afloop van de wedstrijd tegen RKC nog in de ontkenningsfase. „Wie vond jij dat er op voorsprong had moeten komen, Feyenoord of RKC?”, beet hij een verslaggever van Fox Sports toe. Dat is de taal van een speler die slechts door botte pech een wedstrijd heeft verloren. In werkelijkheid was RKC eenvoudig overeind gebleven.

Bij PSV mocht aanvoerder Schaars voor de vijfde keer op rij aan de pers uitleggen wat eraan schortte. Het is allemaal net niet goed genoeg, aldus Schaars. „Passen, aannames, afwerken. Het is een gebrek aan vorm. Het oogt alsof we niet willen, maar we willen juist heel graag. We zijn besluiteloos in onze hoofden in plaats van vrij.”

Eerder dit seizoen, toen PSV drie keer op rij gelijk had gespeeld, verraste de ploeg iedereen met een 4-0 zege op Ajax. Misschien maakt juist een topploeg als Feyenoord onvermoede krachten los bij PSV.