Van pedopropagandist naar christenjihadist

Afscheidsvideo van ‘jihadist’ Manuel Venderbos.

‘Christenen uit de hele wereld kijken toe en doen niets. Maar hulp is onderweg.’ EO-presentator Manuel Venderbos heeft namelijk besloten om de eerste christenjihadist te worden. Hij gaat de Kopten in Egypte helpen. Hij is jaloers op Nederlandse moslims die uit overtuiging naar Syrië gaan om daar hun moslimbroeders te helpen. Venderbos: „Ze gaan all the way voor hun geloof. Dat vind ik wel mooi.”

3Onderzoekt is het nieuwe journalistieke onderzoeksprogramma van de EO. De vier presentatoren stellen misstanden aan de kaak, aldus de website. De aanpak is indringend en vernieuwend: een van de reporters ervaart „hoe het is om zelf onderdeel of onderwerp te zijn van het verhaal”. Participerende journalistiek dus. In de eerste aflevering ging Venderbos een nachtje logeren bij pedo-propagandist Marthijn Uittenbogaard. Gisteren ging hij op jihad.

Venderbos ging all the way, dus hij maakte ook een afscheidsvideo voor zijn vrouw en kinderen. Met getergde blik in de camera: „Suus, je gaat het zeker redden zonder mij”. „Lieve Jip en Gijs, papa houdt heel van jullie.” De strijder werd bij vertrek naar Kairo uitgezwaaid door zijn naasten. Hoever kun je gaan in je tv-verdwazing? Wat is dit voor gruwelijke ijdelheid? Suus, waarom doe je in godsnaam mee aan die gekkigheid van je man?

Bijna nog erger dan de ijdelheid van de makers is de opgefokte toon van 3Onderzoekt. De hitsige voice-over wijkt geen moment, de avonturen van de reporters zijn wild door elkaar gemonteerd. Nou ja, avonturen. Niemand in het dorp van jihadist Victor Droste wilde over hem praten. Gelukkig vond Anne-Mar bij de kaaskraam een passant die het dorpsmemo had gemist en iets nietszeggends wilde zeggen. Het was allemaal heel heftig. Ook voor Manuel, in een verwoeste Koptische kerk. De dominee slaat zijn aanbod af, hij strijdt liever met gebeden dan geweren.

Christenjihadist. Mooi woord. Je zou het bijna gaan misbruiken, in navolging van de EO. Je ziet ze opeens overal. Oud CDA-Kamerlid Mirjam Sterk stelt in de zesdelige serie Jij bent Sterk (ook EO) mondiale misstanden aan de kaak. Zij ook. Gisteravond ging het over christenvervolging door boeddhisten in Sri Lanka. Ze ging even langs bij SGP-voorman Kees van der Staaij. Wist hij van het christenleed aldaar? „Ik had dat niet zo scherp op het netvlies.” Maar nadat hij zich in de materie had verdiept was hij van harte bereid om de Kamervragen van CDA-collega Omzigt te ondersteunen. Sterk was tevreden.

Anders Breivik voelt zich waarschijnlijk ook een christenjihadist. Heel even kwam hij in beeld, aan het slot van John Appels prachtige documentaire Wrong Time Wrong Place bij Human. Het ging niet over Breivik, het ging over zijn slachtoffers en de nabestaanden van zijn terreurdaad op Utoya in 2011. In stijl het volmaakte tegendeel van 3Onderzoekt: rustig, bescheiden, uitnodigend. Deze maker dringt zich niet op. Zijn beelden krijgen de tijd om de kijker te bereiken.

Chef media Mark Duursma vervangt deze week tv-recensent Hans Beerekamp.