We zijn nog lang niet ‘ontwoekerd’

Veel mensen hebben nog een te dure beleggingsverzekering.

Deze week werd verzekeraar Nationale Nederlanden voor de rechter gedaagd.

De hersenen van Eugène van Haaren zijn niet gemaakt voor geldzaken, zegt hij. Hij weet nog nét wat een hypotheek is. „Zodra het over rendementen gaat, gaan mijn oren suizen.” Zeven jaar geleden wilde hij een huis kopen. Het inkomen van Van Haaren en zijn vrouw werd „in een cocktailshaker gegooid” en daar kwam vervolgens een beleggingsverzekering uit waarmee dat kon.

Dat het om een woekerpolis ging, weet hij pas sinds anderhalf jaar. Dat legde financieel adviseur Hubrien Meijaard hem uit. Zelfs na een eventuele compensatie van zijn verzekeraar zou Van Haaren nog 50.000 euro beter af zijn als hij zijn verzekering zou omzetten.

Deze week begonnen Meijaard en tekstschrijver Van Haaren de website Woekerpolisvrij.nl. Met een onlinecursus leer je (vanaf 79 euro) hoe je een beleggingsverzekering kunt omzetten in een ander – goedkoper – product.

En eveneens deze week daagde Vereniging Woekerpolis.nl de verzekeraar Nationale Nederlanden voor de rechter, omdat die jarenlang te dure beleggingspolissen zou hebben verkocht, die veel minder rendeerden dan de klanten was beloofd. Woekerpolis.nl (50.000 leden) wil dat de gedupeerden gecompenseerd worden.

Ook andere verzekeraars kunnen dagvaardingen tegemoet zien, kondigde de vereniging aan, zoals Aegon, Allianz en ASR.

De woekerpolisaffaire is dan ook nog lang niet voorbij, zegt René Graafsma, voormalig woekerpolisverkoper die wroeging kreeg en samen met journalist Eric Smit het boek Woekerpolis – hoe kom ik er vanaf? schreef. Graafsma: „Er is nog nauwelijks sprake van het verhalen van de opgelopen schade.” Dat komt volgens hem doordat „de mens een afweermechanisme heeft” als het te ingewikkeld wordt. „Dan gaat hij de confrontatie uit de weg.” Ook Graafsma helpt nu mensen bij het ‘ontwoekeren’. Zijn Stichting ODIN claimt gemiddeld 18.000 euro per klant, zegt hij.

Uit onderzoek van de Autoriteit Financiële markten blijkt dat van de miljoen huishoudens die zeker weten dat ze nog een beleggingsverzekering hebben, 20 procent niet weet of ze hun doelkapitaal halen. Van de overige 80 procent verwacht driekwart een financieel gat. Een half miljoen huishoudens weet überhaupt niet of ze een beleggingsverzekering hebben. Dat is een probleem, want mensen met een woekerpolis kunnen financiële problemen krijgen, bijvoorbeeld omdat ze hun hypotheek niet kunnen aflossen, terwijl ze daar wel op rekenden. Of omdat hun pensioen hierdoor lager uitvalt dan ze dachten.

Toezichthouder AFM vindt dat daarmee nog veel te veel mensen een woekerpolis hebben en dat zij – en hun verzekeraar net zo goed – actie moeten ondernemen. Woordvoerder Marcel Proos: „Veel mensen weten dat ze een te dure beleggingsverzekering hebben, maar vinden het lastig om het gesprek daarover aan te gaan met hun verzekeraar. Het is ingewikkelde materie, waarop je moeilijk grip krijgt.”

Daarom wil de Vereniging Eigen Huis (VEH) nu bijvoorbeeld ook dat de verzekeraars zélf verplicht polisverbeteringen doorvoeren in het belang van de klant. Hoewel dat juridisch lastig kan zijn, beloofde minister Dijsselbloem (Financiën, PvdA) onlangs te onderzoeken of die automatische verbetering mogelijk is.

Eugène van Haaren verruilde zijn woekerpolis voor een annuïteitenhypotheek. „Heel ouderwets dus eigenlijk.” Hij betaalt nu gewoon zijn hypotheek af, in plaats van dat hij op een dag ontdekt dat hij al die jaren niets heeft opgebouwd en met een onverminderd hoge hypotheekschuld zit.