Draken en skrallen in Andor en spelevaren in Catan

In de aanloop naar Sinterklaas speelt Hendrik Spiering nieuwe bordspelen. Vandaag: Wardraks en Catanvissers.

Bij de nieuwe Catan-uitbreidingsset begin je met simpele versies van het spel die steeds complexer worden. Foto Fotodienst NRC

Het zegt veel over het menselijk brein dat de meeste mensen nieuwe spelletjes vooral leren van iemand die de spelregels al kent. Zonder mondelinge toelichting vormt het begrijpen van nieuwe spelregels een groot obstakel. Doorlezen van een spelregelboekje valt niet mee; je wilt spelen maar het is studie. Soms ontdek je pas bij de vierde keer spelen dat je al die tijd een stomme vergissing hebt gemaakt. „We vonden het al zo raar!”

Spelregelstudie is een bekend probleem. Veel spellenfabrikanten zetten nu ook uitlegvideo’s op YouTube. Dat helpt iets. Maar nog altijd moet je óók die spelregels doorspitten.

Maar nu is er goed nieuws. In het (echt leuke) nieuwe spel De Legenden van Andor is het spelregelstudieprobleem opgelost. Een wonder!

In Andor is radicaal doorgevoerd wat je bij andere spellen al af en toe zag: er wordt een iets simpelere variant van het spel beschreven om mee te beginnen. Wie de overvolle Andor-doos opendoet schrikt: krijgers, tovenaars, heksen, schilddwergen, mistfiches, uitrustingsvoorwerpen (bogen, valken, toverdranken, helmen), skrallen, wardraks, edelstenen, zilveren en gouden gebeurteniskaarten, prins Thorald, een draak en zelfs een losse toren. En een speelbord dat je aan twee kanten kan bespelen. Oei.

Maar nee. Het spel wordt in kleine stappen opgebouwd. In de eerste legende speel je een eenvoudig introductiespel, dat toch spannend is. Het geniale is: de details van de spelregels worden pas tijdens het spel duidelijk gemaakt: op bepaalde momenten leest een van de spelers een kaart met nieuwe relevante spelregels voor. ‘Direct van start’ heet deze aanpak. Zonder studie word je zo langzaam een complex spel binnengetrokken. En iedere keer dat je het spel speelt kan je hogerop: telkens nieuwe elementen. Als in een tv-serie waarin pas gaandeweg alle figuren opduiken.

Het spel zelf komt erop neer dat je door een soort tovergebied trekt en samen vecht tegen monsters. En net als in computergames kun je onderweg steeds meer krachten en levens winnen. Gezellig samen de monsters uitroeien. Dood jij die skrall? Dan ga ik nu even mijn wilskracht verhogen.

Een andere aanrader onder de nieuwe spellen is de nieuwe Catan-uitbreidingsset Piraten en ontdekkers, een complexere versie van de aloude uitbreiding Scheepvaarders van Catan. Op dezelfde wijze als in de Legenden van Andor, maar minder geraffineerd, begin je ook hier met simpele versies die steeds complexer worden. Eerst vaar je alleen maar met een kolonistenschip naar nieuwe werelden (waarin je steeds meer tegels kunt omdraaien en bebouwen). Daarna komen er piratennesten bij, die je moet gaan uitroeien met zeesoldaten. En in het volgende scenario komen er ook nog visgronden bij.

Eindelijk zit er beweging in Catan! Beurten lang vaar je rond op jacht naar piraten en vis. Ook als je niet bouwt is er in deze Catan veel te doen.

De Legenden van Andor, 999Games, €50 De Kolonisten van Catan – Piraten & Ontdekkers-uitbereidingsset, 999Games, €35