Tyfoon Haiyan zaait dood en verderf; help de Filippijnen

Met windstoten van 380 kilometer per uur, een snelheid die nooit eerder aan land is gemeten, trof orkaan Haiyan op 8 en 9 november delen van de Filippijnen. Hij zaaide dood en verderf, van het aantal slachtoffers is nog nauwelijks een betrouwbare schatting te maken.

Hulpverlening stuit op grote logistieke problemen door de verwoestingen die de orkaan heeft aangericht. Vanzelfsprekend kan de wereld niet werkeloos toekijken bij de ramp die de Filippino’s heeft getroffen. Hopelijk zijn overheden en burgers gul genoeg en hulporganisaties in staat om zo snel als dat onder deze moeilijke omstandigheden kan, de hulp adequaat en doelmatig te stroomlijnen.

De Filippijnen, en ook Japan en China, worden vaak met tropische stormen geconfronteerd. Zij niet alleen: denk aan de orkaan Katrina die in 2005 New Orleans her en der in ravages veranderde.

In Warschau begon gisteren de negentiende, jaarlijkse klimaatconferentie onder auspiciën van de Verenigde Naties. Het Poolse voorzitterschap hoopt de weg te effenen voor een wereldwijde overeenkomst die in 2015 moet worden gesloten.

Degenen die deze conferenties volgen, weten uit ervaring dat er meestal geen reden is voor optimisme. Dat zal met name de Filippijnse vertegenwoordiger verdriet doen. Hij deed gisteren, op de eerste van de twaalf dagen die de conferentie zal duren, een emotionele oproep. „Diegenen die klimaatverandering nog steeds ontkennen, wil ik uitnodigen uit de ivoren toren te komen en uit de luie leunstoel. Hen daag ik nu uit een kijkje te nemen op de Filippijnen”, zei hij met betraande stem. De afgezant kondigde aan uit solidariteit met zijn landgenoten niet te zullen eten, zolang deze klimaattop geen concrete resultaten oplevert.

Het is niet te zeggen dat tyfoon Haiyan het gevolg is van de opwarming van de aarde en van klimaatveranderingen. Dat van dit laatste sprake is, werd in september andermaal onderstreept door het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), het wetenschappelijke klimaatpanel van de VN. Voor 95 procent staat het volgens het IPCC vast dat menselijk handelen de oorzaak is. Maar het is te eenvoudig om nu één-op-één het verband te leggen met de woeste tyfoon die de Filippijnen vorige week trof. Ook al wijzen recente klimaatmodellen erop dat de opwarming van de aarde vermoedelijk tot minder, maar wel veel zwaardere cyclonen zal leiden.

Het is te hopen dat in Warschau de aanzet wordt gegeven tot verdere maatregelen die de opwarming dempen. Maar ze zullen de Filippijnen nu niet helpen. Optimalisering van alarmsystemen, betere infrastructuur en steviger woningen zullen de risico’s voor de bevolking van deze archipel moeten verkleinen. Al zal ook dan gelden dat tegen een extreme tyfoon als Haiyan maar weinig bestand is.