Handelsreiziger in onverkoopbare deals

Op weg naar Beiroet zat ik zeven uur op het vliegveld van Istanbul te wachten en ik dacht: dat hoeft John Kerry nooit te doen. Op de nieuwsschermen om me heen zag ik de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken op rondreis door de wereld in de ene na de andere plaats uit het vliegtuig stappen. Niks wachten, geen eindeloze rij bij de douane en vervolgens te worden teruggestuurd om nóg een nutteloos kaartje in te vullen. Waar is die computer voor, douanes? Maar dit terzijde. Aan de andere kant: al die vergeefse reizen, steeds maar nul op het rekest, wat doet dat met een mens?

Ik zal maar zwijgen over zijn pogingen op zijn rondreis steun te krijgen voor een politieke oplossing voor Syrië die niemand van de oorlogspartijen wil. En ik vraag me af, zou hij in het diepst van zijn hart geloven in dat vredesakkoord tussen Israël en de Palestijnen dat hij namens president Obama nastreeft? Gezellig gesprek moet dat zijn geweest in Israël met Netanyahu, die zo’n 5.000 nieuwe woningen bouwt in bezet gebied en dan zegt dat de Palestijnen daarmee hebben ingestemd in ruil voor de vrijlating van 104 gevangenen. En dat die Palestijnen ook maar eens „moeilijke dingen moeten doen zoals ik heb gedaan”. Palestijnen natuurlijk razend, want zoiets valt heel slecht bij de achterban. Er wonen al bijna 600.000 kolonisten in bezet gebied dat de Palestijnse staat moet worden en hoe meer huizen hoe kleiner de kans dat die staat er komt. Als die kans er nog is. En dan maar weer die beduimelde verklaring halen uit het speciale laatje in zijn bureau in zijn kamer op het State Department: dat de Israëlische nederzettingen illegaal zijn en nieuwe bouw „onnuttig”.

Op naar Genève. Interim-deal met Iran geblokkeerd door de Fransen, en een definitief akkoord over Teherans omstreden nucleaire programma blijft helemaal een fata morgana. Aan Iraanse kant heeft de opperste leider tijdelijk de tegenstanders gekneveld, om te kijken wat zijn onderhandelaars in de wacht kunnen slepen aan verlichting van de economische sancties tegen zo min mogelijk concessies. Aan de andere zijde zijn Israël, zijn bondgenoten in het Amerikaanse Congres en niet te vergeten Saoedi-Arabië in de overdrive gegaan om elk akkoord te voorkomen. En dan die Fransen! Bondgenoten waren dat toch?

Obama heeft het over een in eerste instantie „heel bescheiden verlichting” van sancties in ruil voor bevriezing van uitbreiding van het Iraanse nucleaire programma. Maar Netanyahu zei tegen Kerry alleen „een heel slecht akkoord” te zien, dat Israël „totaal verwerpt”. Want elk akkoord, hoe bescheiden ook, betekent dat Israël niet meer in de aanval kan gaan, op straffe van internationaal isolement.

Vliegen, vliegen, vliegen, naar Kairo, naar Riad, Jeruzalem, naar Genève, en alleen maar verzet, obstructie en verraad. En dan zie ik hem weer op het scherm bij een vliegtuigtrap. Handelsreiziger in onverkoopbare deals.

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plek iedere maandag de feiten van de hypes.