Rutte vliegt tijdens Azië-reis met enorme omweg naar Indonesië

Premier Rutte vliegt tijdens zijn komende Azië-reis 14.000 kilometer om naar Indonesië. Foto ANP / Jerry Lampen

Premier Rutte vliegt tijdens zijn komende Azië-reis met een enorme omweg naar Indonesië. Na afloop van zijn bezoek aan China op zaterdag 16 november gaat Rutte eerst terug naar Nederland om op maandag weer met het vliegtuig naar Jakarta te reizen. Dat meldt NRC Handelsblad vandaag.

Naar verluidt ligt rechtstreeks doorvliegen, wat de totale reis op 24.000 kilometer zou houden, of reizen via Singapore gevoelig bij de Indonesische regering. Ze wil niet dat het eerste bezoek van een Nederlandse premier sinds 2006 slechts een etappe is in een grotere Azië-reis. Als gevolg van de korte tussenstop in Nederland zal Rutte in totaal 38.000 kilometer afleggen.

Broze politieke verhoudingen tussen Nederland en Indonesië

Het omslachtige reisschema illustreert de broze politieke verhoudingen tussen Nederland en Indonesië. Het bezoek van Rutte werd uitgebreid voorbereid. De belangen om het bezoek aan Indonesië te laten slagen zijn ook groot: er gaat een delegatie van ruim honderd Nederlandse bedrijven, onder wie veertien ceo’s, mee.

In februari bezocht minister Timmermans (Buitenlandse Zaken, PvdA) Jakarta om de banden aan te halen. Vorige maand volgde minister Hennis-Plasschaert (Defensie, VVD) in Jakarta om haar “persoonlijke maar niet ministeriële excuses” aan te bieden voor het afblazen van de verkoop van Nederlandse tanks na verzet van de Tweede Kamer in 2012. Toen ketste een akkoord om overtollige Nederlandse Leopardtanks aan Indonesië te verkopen af omdat de Tweede Kamer weigerde toestemming te geven. Een Kamermeerderheid, inclusief toenmalig Kamerlid en huidige minister van Buitenlandse Zaken Frans Timmermans (PvdA), was er niet gerust op dat Indonesië de tanks niet tegen de eigen bevolking zou gebruiken.

In 2010 werd een staatsbezoek van de Indonesische president Susilo Bambang Yudhoyono afgeblazen. De beweging Republiek der Zuid-Molukken, die zichzelf ziet als de regering in ballingschap van de Molukken, had op de vooravond van het bezoek een rechtszaak aangespannen om Yudhoyono te arresteren wegens mensenrechtenschendingen.

Rutte bezoekt voor Indonesië China

Zowel in China als in Indonesië claimt Nederland de tweede Europese handelspartner te zijn, na Duitsland. Met China was de wederzijdse handel volgens de Rijksvoorlichtingsdienst in 2012 39,5 miljard euro, met Indonesië 3,5 miljard. Bedrijven wereldwijd vinden Indonesië interessant wegens de omvang (met 246 miljoen inwoners het op drie na grootste land ter wereld) en het tempo waarmee de economie groeit (ruim 5 procent).

Rutte zei vrijdag in de wekelijkse persconferentie na de ministerraad dat hij in China ook de mensenrechten aan de orde zal stellen. Hij vindt dat “normaal” en “dat kan zulke landen ook helpen om investeringen aan te trekken”.

Het is de eerste keer sinds hij in 2010 aantrad als minister-president dat Rutte China en Indonesië bezoekt.