Automobilist is beste vriend kwijt

De VVD was altijd de partij die opkwam voor de automobilist Maar de tijd dat VVD’ers roepen om meer wegen en asfalt is voorbij En dat terwijl het aantal files weer gaat toenemen

De A12 bij Den Haag wordt voorzien van een nieuwe laag asfalt. Foto ANP

Politiek redacteur

Geen wegen meer verbreden of aanleggen als er maar twee keer twee uur per dag een file staat. Wel kijken wie er op de weg zit, en hoe je die er vanaf krijgt.

Nee, het is geen GroenLinkser of PvdA’er die dit zegt. Het is een VVD’er die er tegenwoordig zo over denkt: Melanie Schultz van Haegen, minister van Infrastructuur. „Wij zijn de vriend van iedereen die van A naar B moet, of je nu met de auto, trein of fiets gaat”, zei Schultz zondag in het tv-programma Buitenhof. Ze stelde voortaan anders naar files te willen kijken.

Gisteravond verdedigde Schultz de begroting van haar ministerie, dinsdag sprak de Tweede Kamer er al over. Grote schietschijf: de VVD. De liberalen lijken in korte tijd een metamorfose te hebben ondergaan. De VVD is niet langer de partij voor de automobilist. Niet langer de partij die roept om meer wegen en meer asfalt. Kamerlid Ton Elias (VVD) sprak over „pijnlijke compromissen” om de overheidsfinanciën op orde te brengen.

Slimme oplossingen

De VVD zit in een lastige positie. Het regeerakkoord, het lenteakkoord, het herfstakkoord: ze hebben allemaal een hap genomen uit de begroting van Infrastructuur. Gekscherend spreekt het CDA van „de pinautomaat aan de Plesmanweg”, de plek in Den Haag waar het ministerie zit. En dat terwijl het aantal files vanaf 2015 weer gaat toenemen door de aantrekkende economie, zo bleek onlangs.

Dus rest Schultz niets anders dan „slimme oplossingen” te bedenken die weinig kosten. Automobilisten verleiden op andere tijdstippen de weg op te gaan. Afspraken maken met bierbrouwers om hun lading met schepen te vervoeren, en niet met vrachtwagens. Scholen vragen hun lestijden aan te passen, zodat de bussen niet meer vol zitten met studenten. Forenzen overhalen vaker de trein of de fiets te pakken. Kortom, sturen op gedrag. „Een leuke uitdaging”, zei Schultz. Ze sprak over „een trendbreuk”.

Het was de afgelopen twee dagen prijsschieten voor de oppositie. De PVV: „De VVD heeft zitten snurken toen de automobilist werd uitgekleed.” Het CDA eist excuses van de VVD aan de automobilist. Dat was Kamerlid Elias „absoluut” niet van plan.

Hij beschuldigde Kamerleden van het maken van „stompzinnige karikaturen, rariteiten, en malicieuze insinuaties”. Volgens hem gaat het kabinet door met de aanleg van afgesproken nieuwe wegen, zoals de Blankenburgtunnel bij Rotterdam en de Ring om Utrecht. „Het is én asfalt én innovatie.”

Zo raakt de VVD in snel tempo haar autominnende imago kwijt. Zeker omdat het kabinet nog meer maatregelen neemt die automobilisten niet blijer zullen maken. De brandstofaccijnzen gaan omhoog, voor een aantal toekomstige wegprojecten moet tol worden betaald, nieuwe auto’s worden duurder, en de geplande verlaging van motorrijtuigenbelasting voor schone auto’s vervalt.

Nog even en de VVD vist de paar jaar geleden gesneuvelde kilometerheffing weer uit de vuilnisbak. Daarmee zouden automobilisten gaan betalen per gereden kilometer, afhankelijk van het tijdstip, welke weg, en hoe schoon de auto is. De liberalen zijn daar altijd fel tegen geweest. Maar ja, het is wel een prachtig instrument om het gedrag van mensen te sturen.