Thuiszorg toch niet naar gemeenten

Het kabinet zwakt een grote decentralisatie in de thuiszorg af. Staatssecretaris Van Rijn komt tegenstanders tegemoet.

De verzorging thuis van mensen met lichamelijke aandoeningen komt niet onder de verantwoordelijkheid van gemeenten te vallen, maar wordt in de Zorgverzekeringswet ondergebracht. Dat bevestigen Haagse bronnen.

Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid, PvdA) komt daarmee tegemoet aan bezwaren die de zorgsector had tegen plannen uit het regeerakkoord. Tegelijk lijkt hij zich verzekerd te hebben van een meerderheid in de Eerste Kamer voor de coalitieplannen om de langdurige zorg te hervormen. Zo kan het kabinet bezuinigen op de uitgaven aan bijzondere ziektekosten (AWBZ). Er is nu jaarlijks 27 miljard euro mee gemoeid. Dat moet 10 miljard worden.

De aanpassing neemt een groot bezwaar weg van de tegenstanders van overdracht van deze persoonlijke verzorging naar gemeenten, zoals CDA en de ChristenUnie. In de oorspronkelijke plannen zouden veel ouderen hun recht op zorg verliezen, en maar moeten hopen dat gemeenten die taak goed overnemen.

Bij de persoonlijke verzorging die nu alsnog gegarandeerd wordt, gaat het om handelingen als douchen, aankleden en wondverzorging van ouderen, chronisch zieken, en bijvoorbeeld ook mensen die na een ziekenhuisbehandeling nog thuis worden verzorgd. Het kabinet kondigde in het regeerakkoord aan dat die zorg een taak van gemeenten zou worden. De verpleging zou echter worden georganiseerd door de zorgkantoren van zorgverzekeraars. Mensen die in de sector werken, vinden dit een onmogelijke ‘knip’: verpleging en verzorging horen bij elkaar, zeggen zij. De verpleegkundige die langskomt, kan ook de steunkousen vervangen.

Voor gemeenten zijn de aanpassingen van de plannen ongunstig. Zij krijgen rond de 2,5 miljard euro minder en minder taken dan in het regeerakkoord was afgesproken. Gemeenten blijven wel verantwoordelijk voor dagbesteding en andere ‘sociale ondersteuning’ van zwakkeren.

Ondanks de extra taken voor zorgverzekeraars hoeft de verzekeringspremie waarschijnlijk niet omhoog. De kans is groot dat het Rijk een bijdrage levert aan de kosten die verzekeraars maken voor thuiszorg.