Nu heeft alleen in de populaire zin betekenis, wetenschappelijk niet

De vraag ‘ Wanneer is het nu?’ (NRC, 26 oktober) heeft twee antwoorden: de betekenis van het nu verschilt in de populaire en de wetenschappelijke definitie. Populair gesproken is ‘nu’ een klein stukje toekomst. Wie een hardloopwedstrijd start door heel hard ‘nu’ te roepen bedoelt een fractie van een seconde, maar zeg je ‘Ik heb nu geen tijd’, dan kan dat uren duren. De duur van ‘nu’ is hier erg subjectief. Dat geldt ook voor de proeven met lichtflitsen en rasters, waarbij ‘nu’ een halve seconde duurt. Hier zou je van ‘psychologisch nu’ kunnen spreken. Wetenschappelijk gesproken is ‘nu’ het tijdstip tussen verleden en toekomst. De duur van dat punt nadert asymptotisch tot nul, waarmee het zijn reële zin en zijn toepasbaarheid verliest. Een aardige illustratie hiervan levert het bepalen van het verschil in frequentie van bv. twee vioolsnaren door het superponeren van de twee tonen. De resulterende frequentie, de zweving, neemt af naarmate het verschil kleiner wordt. Maar hoe lager de frequentie, hoe groter de golflengte van de zweving, en hoe langer de benodigde tijd voor de meting. Een tot nul naderende meettijd zegt dus niets meer over het frequentieverschil op dat moment.

Dr. D.E.Knibbe,