Niemand wil zo eindigen als Kaïn

Inspecteur Frank (Billy Crudup), de goede broer in Blood Ties

Het begon al in Genesis 4. Zoon Kaïn werd landbouwer, zoon Abel herder. Opa God trok Abel voor, dus lokte Kaïn hem het veld in en vermoordde hem. Toen opa vroeg waar Abel toch was, zei hij: „Ik weet het niet, ben ik mijn broeders hoeder?”

Broedertwist is een rijke bron van drama. De Bijbel staat er vol mee, alsmede de mythologie, de dynastieke geschiedenis, de literatuur, het theater, de film. Wie erft vaders troon? Wat is sterker, ambitie of broederliefde, bloed of belangen?

In de film draait het vrijwel altijd om brave broer versus foute broer, en Blood Ties is daarop geen uitzondering. Guillaume Canets’ kostuumdrama speelt zich af in New York, begin jaren zeventig, die zalig rotte stad van polyestershirts, graffiti, heroïne en Lou Reed. Inspecteur Frank (Billy Crudup) hoopt zijn gangsterbroer Chris (Clive Owen) na een celstraf op het rechte pad te helpen met een baantje in een garage. Dat wordt dus niks, en terwijl Frank weer carrière maakt in de onderwereld met contractmoord, roofoverval en prostitutie, raakt Frank binnen het corps in opspraak. Want hij verlinkt zijn broer niet. De banden van het bloed zijn sterker.

Blood Ties is in de bioscoopversie een half uur korter dan bij zijn première in Cannes dit jaar, wat de vaart ten goede komt. Regisseur Canet had kennelijk moeite het mes te zetten in zijn sterrencast, met sterke rollen van Clive Owen als Chris, Marion Cotillard als zijn junkievrouw Monica en vooral Matthias Schoenaerts als jaloerse gangster. Maar al die relaties met exen en vriendinnen en oude vrienden leiden soms af van de kern: broederstrijd. Kunnen Frank en Chris elkaar vertrouwen, ondanks al het oude zeer? Natuurlijk ging het al heel vroeg fout tussen die twee, met een stervende vader (James Caan) die de verkeerde broer voortrok.

Dat doen vaders vaker. In The Godfather, het ultieme broederdrama, blijkt kroonprins Sonny door zijn temperament ongeschikt om de misdaadfamilie Corleone te leiden: het koele, stille broertje Michael bewijst zichzelf als het erop aankomt. Waarna de macht hem tot een monster maakt, getuige de kille executie van zijn zwakke broertje Fredo.

Broederdrama kan heel andere vormen aannemen. Zo wil Rusty James in het visueel grensverleggende Rumble Fish, eveneens van Francis Ford Coppola, iets te graag in de voetsporen van zijn enigmatische grote broer ‘Motorcycle Boy’ treden – als bendeleider is hij een ramp. Bokser Micky Ward in The Fighter heeft het tegengestelde probleem: zijn familie offert hem stelselmatig op voor zijn lawaaiige grote broer, een crackverslaafde ex-bokser. Micky worstelt juist om aan zijn broeders schaduw te ontsnappen. Coppola, die zelf een oudere broer heeft tegen wie hij in zijn jeugd huizenhoog opkeek, is een soort specialist in films over broederliefde en broedertwisten.

Meestal loopt het goed af tussen broers, als het even kan in een ontroerende sterfscène. In Blood Ties lost al het kleine verraad tussen de broers Chris en Frank op in een grandioze daad van zelfopoffering: ze blijken wel degelijk hun broeders hoeder. Zo zien we dat het liefst: het bloed overwint. Niemand wil eindigen als Kaïn of Michael Corleone.

Coen van Zwol