Jay Z toont flair en charisma

Jay Z, de koning van de hiphop, dinsdag in de Ziggo Dome in Amsterdam. Foto Andreas Terlaak

Jay Z, de succesvolste rapper aller tijden, viert dat succes op zijn platen nadrukkelijk. Niemand leefde de bekende hiphopsage – de jongen van de straat die op eigen houtje de top bereikt – zoals de voormalige dealer uit Brooklyn die zich inmiddels Vriend van Obama mag noemen, met een geschat vermogen van een half miljard dollar en een waaier aan zakelijke belangen. Jay Z (43) is de koning in het genre, die met een goed getroffen oneliner de hiphopindustrie van koers kan laten veranderen.

Op de beste momenten in zijn recente oeuvre schetst Jay Z in rake metaforen het spanningsveld tussen zijn achtergrond en de elite waar hij nu toe behoort. Zoals op de moderne klassieker Watch The Throne, zijn album met Kanye West uit 2011, en de sterkere nummers van het wisselvallige Magna Carta… Holy Grail, zijn twaalfde soloalbum dat eerder dit jaar verscheen.

Op het podium kiest Jay Z voor een simplistische, rauwere benadering die ver staat van zijn geflirt met kunstgalerieën en zakenlunches met miljardairs. In de Ziggo Dome stond dinsdag een rapper van middelbare leeftijd vol charisma, flair en energie, die geniet van het vak waar zijn succes mee begon. Petje achterstevoren, dikke ketting, een rauw industrieel decor en blazen maar.

Opvallend is hoe actueel het geluid van de gelauwerde rapper klinkt. Pas wanneer hij mooi rustig Dead Presidents II uit 1996 rapt op pianoklanken, zet hij de klok hiphoplichtjaren terug. Hij komt op met de remix van Baauers Higher van Just Blaze en de bombast van tijdloze knaller U Don’t Know, en wisselt in de eerste helft recent materiaal af met oeuvrestampers als On To The Next One en het rauwe, door het publiek luidkeels gedragen 99 Problems.

Op het podium ondersteunt een kleine band de beats, en doet meesterproducer Timbaland halverwege een korte act waarin hij zijn legendarische beatboxkwaliteiten door een sampler haalt. Het is de aftrap voor een superieure tweede helft waarin onder meer door Timbaland geproduceerde Jay Z-tracks aan bod komen als Big Pimpin’, Dirt Off Your Shoulder en het mooi losjes gerapte Nigga What, Nigga Who (Originator 99).

Jay Z lijkt de cadans van zijn raps hier en daar ter plekke uit zijn mouw te schudden. Hij creëert een orkaan in het publiek bij Niggas in Paris, en is technisch superieur op de geweldig stuwende beat van Clique.

Soms slikt hij woorden in en na een lang publieksintermezzo duurt het een half couplet voordat hij bij Empire State of Mind zijn adem onder controle heeft, maar verder toont Jay Z zich nog steeds meester in zijn gilde.

    • Saul van Stapele