Het cao-overleg zit muurvast

De helft van de cao’s ligt nog open Werkgevers zoeken de grenzen op, stelt de FNV Ook ambtenaren zitten nog zonder

illustratie veronique de jong

Ondanks het sociaal akkoord zijn er dit jaar minder cao’s afgesloten dan vorig jaar. Was er in augustus 2012 al 60 procent van de cao’s afgesloten, in augustus van dit jaar was dit nog maar 50 procent. Werkgevers en werknemers lijken er, meestal vanwege ver doorgevoerde bezuinigingen, onderling niet uit te komen. Mariëtte Patijn van de FNV stelde eerder in Het Financieele Dagblad dat bij de onderhandelingen ‘de grenzen worden opgezocht van wat acceptabel is’ met de crisis als argument. En dat is een probleem, stelt de werkgeversvereniging AWVN. „Hierdoor blijven werkgevers in onzekerheid, want door het gebrek aan nieuwe richtlijnen kunnen ze geen begroting maken.”

Maar ook werknemers klagen over de vastgelopen onderhandelingen. Werkgevers grijpen de onderhandelingen aan om arbeidsvoorwaarden te moderniseren. Bijvoorbeeld door demotie of het snijden in de toeslag voor werken op zondag. Zo wil de gemeente Groningen de werk-naar-werkregeling voor haar ambtenaren afschaffen, terwijl er moet worden gereorganiseerd. En in Utrecht wordt erover gedacht de reiskostenvergoeding voor ambtenaren te versoberen. Ondertussen heeft de gemeente nog steeds geen nieuwe cao terwijl de oude eind januari al afliep.

„Alsof die citroen niet al genoeg is uitgeperst”, zegt Abvakabo-bestuurder Bert de Haas. Het lijkt volgens hem wel alsof gemeenteambtenaren altijd de dupe worden van bezuinigingen. Zo leverden ze de afgelopen tien jaar 8 procent in op hun loon. De vakbonden hebben nu een aantal eisen opgesteld waarover ze concrete afspraken willen maken met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Zo moeten er minder banen worden geschrapt omdat steeds meer taken, waaronder de langdurige zorg en de jeugdzorg, op gemeentelijk niveau moeten worden geregeld. De Haas: „Zolang de VNG niet over onze punten aan tafel wil roepen wij de leden op verdere onderhandelingen te staken.”

„Wij willen best met de bonden aan tafel, maar niet als dat door middel van een ultimatum gaat”, legt een woordvoerder van de VNG uit. In een brief aan haar leden laat de vereniging weten dat ze het eens is met het streven naar meer jonge ambtenaren, maar niet via ‘een soort deeltijd-vut’, zoals de vakbonden nu voorstellen. Dat zou niet in alle gevallen de oplossing zijn. Volgens de VNG hanteren ze geen nullijn, alleen hielden de loonsverhogingen in 2011 en 2012 inderdaad geen ‘gelijke tred met de inflatie’. Dat is zuur, stelt de organisatie, maar een groot deel van de Nederlandse bevolking heeft hiermee te maken. „Zolang de vakbonden niet zonder eisen in gesprek willen gaan kunnen we niet kijken hoe we de gemeente flexibeler kunnen maken en kunnen voorbereiden op de extra taken die erbij komen.”

Inmiddels hebben de bonden een brief aan de gemeenten geschreven waarin ze oproepen gehoor te geven aan hun plannen. Onduidelijk is nog hoeveel reactie hierop volgt. Ondertussen moeten op het moment van schrijven nog 96 cao’s worden afgesloten, onder meer die van de schoonmakers en glazenwassers.