Onata Aprile maakt film al de moeite waard

Alleen al het optreden van Onata Aprile maakt deze film de moeite waard: hoe haar kinderhersens grote moeite hebben het gedrag van de volwassenen te begrijpen, hoe zij zich – ondanks de onbedoelde wreedheid die haar als kind van gescheiden en emotioneel instabiele ouders ten deel valt – toch haar vrolijkheid en levenslust bewaart.

What Maisie Knew, gebaseerd op een verhaal van Henry James uit 1897 maar gesitueerd in hedendaags Manhattan, is vooral door de acteursprestaties een rondweg verleidelijke film.

Maar is het drama niet net iets te efficiënt verbeeld? Bijna nergens is sprake van echt leed – niet bij het kind, niet bij de volwassenen. Alleen wanneer Maisies vader (Steve Coogan) afscheid neemt van zijn dochter door haar, zo luchtig mogelijk, tijdens de lunch in een restaurant te vertellen dat hij New York verlaat voor Londen, maar dat hij wel degelijk van haar houdt ofschoon ze elkaar natuurlijk nog maar zelden zullen zien, word je als toeschouwer door plaatsvervangende gêne bevangen. Dan schemert even de mensonterende werkelijkheid door, dat kinderen emotioneel worden geslachtofferd aan de conventies van het moderne leven der ouderen, waarin efficiënt functioneren boven emotie gaat. Er moet geld worden verdiend, en er moet aan persoonlijke ontplooiing en carrières worden gewerkt. Het kind moet daar natuurlijk wel door inschikkelijkheid een bijdrage aan leveren, en als het niet meewerkt dan trekken de ouders hun handen ervan af.

De beperking van deze film is, dat hij niet bijt. De film eindigt met een happy ending: de door Maisies ouders aan de kant gezette gelieven uit de periode meteen na hun scheiding vormen een paar en nemen de zorg voor Maisie over. Dat is voor de toeschouwer een fijn einde misschien: zo'n lief kind wens je het beste. Maar het is wel een beetje gladde en ook niet geheel geloofwaardige ontknoping.

In de novelle van Henry James onttrekt Maisie zich zo snel als ze kan aan de zorgen van deze surrogaatouders, omdat zij vreest nogmaals het slachtoffer van liefdesperikelen van volwassenen te worden. Wat in 1897 een geloofwaardige ontknoping was, is in 2013 kennelijk te schokkend of te negatief voor de bioscoop.

Raymond van den Boogaard

    • Raymond van den Boogaard