Kogelballet naar Scorsese, maar met Bollywoodmuziek

Als Martin Scorsese in India was geboren, dan had hij vast Gangs of Wasseypur gemaakt in plaats van Gangs of New York. Dat regisseur Anurag Kashyap zijn uit twee films bestaande en in totaal vijf uur durende misdaadepos over de Bengaalse maffia zo heeft genoemd, is niet minder dan een hommage aan de regisseur die de kroniek van Amerika schreef in bloed en geweld.

Het waargebeurde, maar door Kashyap naar het model van de Amerikaanse gangsterfilm dramatisch ingedikte verhaal over de vete tussen de families Singh en Khan bestrijkt drie generaties en pakt en passant nog even de geschiedenis van het moderne India van na de dekolonisatie mee.

Kashyap is een provocateur. Zijn films zijn in India omstreden, of zelf verboden, zoals het kidnapdrama Paanch, waar hij in 2003 mee debuteerde. Hij maakt snoeiharde films naar Amerikaans model, wat hem zowel door het Bollywoodestablishment als voorstanders van een eigen, artistieke Indiase cinema niet in dank wordt afgenomen.

Gangs of Wasseypur is een duikvlucht van schelmenstreken en schurkendaden. Je moet er je hoofd bijhouden. Ook al worden de hoofdpersonen met tussentitels geïntroduceerd, er passeren in vijf decennia nogal wat zonen Khan de revue die hun opeenvolgende vaders willen wreken. Ondertussen spelen allerlei religieuze (van oudsher was Wasseypur in handen van een Qureshi moslim-slagerskaste) en romantische verwikkelingen (de zonen Khan houden er een actief liefdesleven op na).

Kashyap laat het niet na te beklemtonen dat het moderne India gegrondvest is op corruptie en moreel verval. Toch verloochent Kashyap zijn wortels niet helemaal. Natuurlijk lardeert hij zijn epos met muzikale intermezzo’s en liedjes, die dan wel weer behoorlijk seksueel expliciet zijn. En soms zitten ze gewoon in de films en televisie die de hoofdpersonen kijken. Want zelfs in een Indiase film over de keiharde realiteit is Bollywood nooit ver weg. Al was het maar omdat gangsters, net als onlangs in de documentaire The Act of Killing over Indonesische doodseskaders, van films leren hoe ze zich dienen te gedragen. Dat stukje mediakritiek maakt Gangs een stuk minder rechttoe rechtaan dan hij op het eerste gezicht lijkt.

Dana Linssen

    • Dana Linssen