Hoorzitting over ‘Black Pete’ doet de zaal joelen

Op een hoorzitting over de intocht lieten gekwetste Amsterdammers zich horen „Wanneer verandert er eens iets?”

Affiche van tegenstanders van Zwarte Piet.

Stadsverslaggever

Onder luid gejuich van tientallen mensen van voornamelijk Surinaamse en Antilliaanse afkomst, loopt Quincy Gario een zaal in het Amsterdamse stadhuis binnen. Kunstenaar en activist Gario wil tijdens een openbare hoorzitting bezwaar maken tegen de vergunning die is afgegeven voor de jaarlijkse sinterklaasintocht in de hoofdstad. Volgens Gario zijn de Zwarte Pieten die tijdens de intocht rondlopen discriminerend en kwetsend.

Dertien van de 21 mensen die net als Gario bezwaar aantekenden, zijn bij de hoorzitting van de bezwaarschriftencommissie aanwezig om toelichting te geven. Die commissie brengt een advies uit over de vergunning aan burgemeester Eberhard van der Laan. Het advies is niet bindend.

Buitenland kijkt mee

Er zijn zoveel mensen op de twee uur durende bijeenkomst afgekomen dat er voor een deel van het publiek een tweede zaal moet worden geopend. Via een livestreamverbinding volgen zij de hoorzitting op een videoscherm. De pers is massaal aanwezig. Ook de internationale, die spreekt van ‘Black Pete’.

Gario is zich welbewust dat het buitenland meekijkt. Volgens hem is er buiten Nederland geen begrip voor de traditie. „Deze openlijke discriminatie leidt tot internationale weerzin. Dat brengt de handelspositie van Amsterdam in het geding. Bedrijven, ook de brievenbusfirma’s, zullen hier wegtrekken.” Het publiek joelt en applaudisseert.

Veel mensen durven niet te zeggen dat ze tegen de sinterklaastraditie zijn uit angst voor boze reacties, zegt een inspreker. Dat die angst gegrond is, blijkt volgens hem uit de vele bedreigingen die Gario ontving op internet. „Wij zijn ons ook rot geschrokken van de reacties op sociale media”, zegt de voorzitter van de bezwaarschriftencommissie. Er is contact geweest met de politie om de hoorzitting veilig te laten verlopen.

Documentairemaakster Sunny Bergman voelt zich „als blanke Amsterdammer” ook gekwetst door het fenomeen Zwarte Piet. Geëmotioneerd: „Discriminatie in welke vorm dan ook, tast onze menselijkheid aan.” Ze zegt dat kinderen op school onbewust worden geconfronteerd met racistische stereotypen, zoals de kinderen van haar Surinaamse vriendin. Die kwamen na een sinterklaasviering geëmotioneerd thuis. Ze vroegen zich af waarom ze dom waren. Zwarte Piet gedroeg zich immers ook zo dom.

Boegeroep

Als klein kind werd ik ook gechoqueerd door Zwarte Piet, zegt een man uit Haïti die naast Bergman zit. „Als volwassen man gebeurt het nog steeds zodra een kind mij voor Zwarte Piet aanziet.” Volgens hem symboliseert de traditie van een witte goedheiligman en zwarte knechten een machtsverschil dat nog altijd aanwezig is in de samenleving.

Een ambtenaar van burgemeester Van der Laan zegt dat Zwarte Piet juridisch niet wordt gezien als discriminerend. Er klinkt luid boegeroep. „Onze tranen zijn ook zout!” roept een vrouw in het publiek.

De burgemeester is zich bewust van de gevoeligheden rond Zwarte Piet, zegt de ambtenaar. Vorig jaar voerde hij hierover gesprekken met onder andere Gario en het bestuur van de Sinterklaasintocht. „Als het aan de burgemeester ligt, zijn deze gesprekken niet afgelopen.” Maar de indieners van de bezwaren zijn het praten zat, want „hoe lang nog voordat er eindelijk iets verandert?”

Uitspraak van de bezwaarschriftencommissie is op uiterlijk 5 november. Op 17 november wordt de Sint in Amsterdam verwacht.