Docu American Promise kaart ongelijke onderwijskansen in VS aan

Still uit de trailer / Youtube

Het is een bijzonder project: de ouders van twee bevriende zwarte jongens besloten hun zonen meer dan tien jaar te volgen met de camera. Hun bedoeling: het aan de kaak stellen van de ongelijke kansen voor zwarte kinderen in het onderwijs. Het resultaat, ‘American Promise’, is in de VS vanaf vandaag te zien in de bioscoop.

Filmmakers Joe Brewster en Michèle Stephenson beginnen in 1999 met het filmen van hun vijfjarige zoon Idris en zijn beste vriend Seun op het moment dat ze allebei naar een private kleuterschool gaan met Daltononderwijs. Ze besluiten hun zoon, het eigen gezin en dat van zijn vriend te blijven volgen in de jaren daarna als elk zijn eigen weg gaat. Terwijl ze opgroeien weten ze niet beter dan dat er altijd een camera op hen gericht is.

Het is de dubbele rol van Brewster en Stephenson als zowel ouders en filmmakers die de docu ook heel spannend maakt, schrijft Filmcomment:

Ze zijn ouders die gewapend met een camera hun zonen observeren, terwijl ze een heel duidelijk belang hebben in het succes van hun zoon. Brewster en Stephenson hebben de moed om ook hun eigen fouten en missers in deze jaren te tonen. Het is als een verslag vanaf de frontlinie in het gevecht wat opvoeding heet.

Al merkt AVclub op dat de conflicterende rollen ook tegen de film werken:

De nabijheid tot de kinderen is een voordeel als Idris gefilmd wordt als hij aan het sms-en is met een meisje. Maar op het moment dat het gaat om de bredere context wordt het persoonlijke perspectief problematischer. Het is een gewaagd experiment, maar ook een klassiek voorbeeld dat de makers te dicht op de huid van hun onderwerp zaten.

De een volgt privaat onderwijs, de ander gaat naar een publieke school

De achtergrond van beide gezinnen is anders: de ouders van Idris studeerden beiden aan Ivy League-instellingen, de ouders van Seun niet en dat uit zich ook in de keuze voor het onderwijs. Waar Seun naar een openbare highschool gaat, volgt Idris onderwijs aan een privaat college. Brewster, psychiater van huis uit en Stephenson wilden daarmee ook laten zien dat er een flinke ‘onderwijskloof’ is, zo legt Stephenson uit in een interview.

Ondanks het feit dat de een dus publiek onderwijs volgt en de ander aan een chiquer instituut zit, worden beiden geconfronteerd met racisme en vooroordelen. Maar de documentaire gaat niet alleen over het verschil tussen blank en zwart. De film laat ook de kloof zien tussen generaties, tussen klassen en het verschil tussen jongens en meisjes. In alle klassen waar de beide jongens zitten, doen hun zwarte, vrouwelijke medeleerlingen het beter.

Hoe benut je iemands volledige potentie

Daarmee is American Promise een discussiestuk geworden over omgevingsfactoren en wat maakt dat iemand in zijn leven succesvol wordt. En je als samenleving ervoor kan zorgen dat iedereen de kans krijgt om zijn volledige potentieel te ontwikkelen. De film ging eerder in première tijdens het Sundance Filmfestival. Idris, Seun, Brewster en Stephenson werden daar ook uitgebreider geïnterviewd. Het was best raar zeggen de jongen om zichzelf ineens terug te zien.

In een recensie schrijft Variety dat het resultaat niet zo “onthullend of dramatisch” is als het vergelijkbare Hoop Dreams, maar niettemin “fascinerend”.

Het afgewerkte product heeft een consistentie en vakkundigheid die elke rimpeling die er achter de schermen mogelijk is geweest bij de productie professioneel weet te verbergen.

Lees hier een uitgebreide beschrijving van de filmsynopsis.

    • Anouk Eigenraam