Einde shutdown en verhoging schuldenplafond nu écht dichtbij

The statue of Grief and History, bij het Capitool in Washington. Vandaag bereikten de Republikeinen en Democraten eindelijk een overeenkomst over de begroting en het schuldenplafond. Foto Reuters / Kevin Lamarque

Er komt hoogstwaarschijnlijk vannacht een einde aan de shutdown in de VS, en het schuldenplafond wordt verhoogd. Dat betekent dat 800.000 ambtenaren na ruim twee weken weer aan het werk kunnen en dat een default (dat Amerika door het schuldenplafond gaat en niet meer aan zijn financiële verplichtingen kan voldoen) wordt afgewend.

Het is de verwachting dat zowel de Senaat als het Huis morgenochtend (Nederlandse tijd) heeft ingestemd met een compromis, dat na lange onderhandelingen tot stand kwam tussen de Republikeinen en Democraten.

Shutdown duurde zestien dagen, schuldenplafond naderde

De recente impasse tussen de twee partijen begon rond 1 oktober, de datum waarop de begroting voor het nieuwe fiscale jaar rond moest zijn. Omdat Republikeinen zich verzetten tegen de nieuwe zorgwet, de Affordable Care Act (ook wel Obamacare), kwam dat akkoord er niet. Daarom moest de overheid op slot: alle niet-essentiële overheidsdiensten werd stopgezet. Musea en nationale parken werden gesloten.

Wat is een shutdown precies? Dat legt dit filmpje uit:

Een tweede cruciale deadline naderde ondertussen: die van 17 oktober. Morgen zouden de VS namelijk het vastgestelde schuldenplafond van 16.699 miljard bereiken en als dat plafond niet verhoogd werd, zou de regering niet meer aan financiële verplichtingen kunnen voldoen. Dat zou niet alleen de Amerikaanse, maar ook de wereldeconomie flinke schade kunnen berokkenen. Kredietbeoordelaar Fitch dreigde bovendien de AAA-status van de VS te verlagen als het niet tot een akkoord zou komen.

Wat is het schuldenplafond precies? Dat legt dit filmpje uit.

VS schuiven problemen eigenlijk alleen maar voor zich uit

Voor beide kwesties is er straks dus een oplossing - een tijdelijke dan. De ellende is dan eigenlijk alleen maar uitgesteld, schrijft onze correspondent Guus Valk morgenochtend in nrc.next:

“Maar dat is in het giftige klimaat van Washington momenteel het hoogst haalbare. Het Congres stemt in met verhoging van het schuldenplafond tot 7 februari volgend jaar. De federale overheid gaat weer open. Er is geld beschikbaar tot 15 januari. Intussen gaat een commissie met leden uit beide partijen bekijken waarop bezuinigd kan worden.”

Bij veel Republikeinen is het besef doorgedrongen dat de publieke opinie hen de schuld geeft van de politieke chaos, zegt Valk:

“In een peiling van bureau Gallup stond de populariteit van de partij op het laagste punt in de geschiedenis, 28 procent. Steeds duidelijker werd dat de Republikeinse strategie nergens heen ging. Obamacare werd niet serieus bedreigd, het is ongeveer het enige overheidsprogramma dat nu wel loopt.”

Of dit compromis slaagt, hangt af van de Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden. Zij stemmen rond zes uur in de ochtend (Nederlandse tijd) over het voorstel. De Republikeinse voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, John Boehner, zei vanavond al dat de partij het voorstel niet zal saboteren.

    • Peter Zantingh