Lagen kitsch afbikken van een onverwoestbaar lied

Een Joodse bruiloft of bar mitswa-viering kan niet zonder het vreugdevolle lied Hava Nagila: hét moment waarop iedereen vol warme gevoelens van saamhorigheid in een grote kring danst en ‘laat ons gelukkig zijn’ zingt.

De voor Netflix gemaakte documentaire Hava Nagila (The Movie) bikt de lagen kitsch van dit fuifnummer af. Het is een met veel mooi archiefmateriaal omklede zoektocht naar de bron en verschuivende betekenis van het lied dat velen mee-neuriën zonder precies te weten waar het over gaat.

De geschiedenis gaat terug tot de sjtetls in Oekraïne. Hier woonden in het midden van de negentiende eeuw chassidische Joden die geneuriede melodieën (‘niguns’) componeerden als een manier om dichter bij God te komen. Een van die niguns werd begin twintigste eeuw voorzien van een tekst en groeide uit tot het zionistische volkslied Hava Nagila. Het nummer werd na de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog en de stichting van de staat Israël omarmd door de Joods-Amerikaanse gemeenschap als symbool van hoop voor een stralende toekomst. Duizenden musici speelden het: in de documentaire komen Harry Belafonte, Connie Francis en Glen Campbell aan het woord. Jammer dat de voice-over iets te veel een quasi-humoristische toon probeert aan te slaan.

André Waardenburg

    • André Waardenburg