Zoenen dat doe je heus niet voor de lol

Nee, mensen zoenen niet simpelweg omdat ze het lekker vinden Er is ook een evolutionaire functie Met zoenen test je potentiële partners en/of bestendig je de relatie die je hebt

redacteur psychologie

In bijna alle culturen zoenen mensen die een seksuele relatie met elkaar hebben of ambiëren, elkaar op of in de mond. En in de weinige samenlevingen waar partners dat niet doen, doen ze vaak iets anders waarbij ze hun gezichten heel dicht bij elkaar brengen – likken, wrijven, snuffelen. Waarom doen mensen dat toch?

Omdat ze het lekker vinden is het voor de hand liggende antwoord. Maar daar namen twee Britse onderzoekers geen genoegen mee. Zij wilden weten wat de evolutionaire functie is van romantic kissing: zoenen tussen partners, op de lippen of met de mond open. Welk nut heeft dat? Het dient niet zozeer om de opwinding te verhogen voor en tijdens de seks, betogen ze. Bij zoenen gaat het meer om het testen van potentiële partners en het bestendigen van de band met de partner in bestaande relaties.

De Britten leiden dit af uit onderzoek waarbij mensen werden ondervraagd over de momenten en typen relaties waarin ze zoenen het belangrijkste vonden. Via internet vulden 308 mannen en 594 vrouwen (18-63 jaar, vooral Amerikanen en Britten), daarover een uitgebreide vragenlijst in. Ruim de helft had een relatie.

Mensen zeiden het zoenen van een vaste partner even belangrijk te vinden vlak voor seks als op momenten die niets met seks te maken hadden. Tijdens of na de seks vonden ze het minder belangrijk. Het zoenen van een one night stand-partner vonden ze voor de seks ook belangrijker dan tijdens of vlak erna, en zeker belangrijker dan ‘zomaar’. Volgens de onderzoekers is opwinding eerder een neveneffect dan een functie van zoenen.

Het bestendigen van de relatie is een duidelijker functie, vinden ze. Naarmate mensen vaker zoenden en hun partner dat volgens hen beter kon, waren die mensen tevredener over hun relatie. En er was geen verband tussen de frequentie van seks en tevredenheid met de relatie. Wel waren mensen tevredener met de relatie naarmate ze tevredener waren met hun seksuele frequentie.

Vooral vrouwen en mensen die zichzelf als bovengemiddeld aantrekkelijk beschreven vonden zoenen belangrijk. Dit zijn kritische groepen wat partnerkeuze betreft – aantrekkelijke mensen omdat ze iemand van hun niveau zoeken en vrouwen omdat ouderschap voor hen in biologische zin kostbaarder is dan voor mannen (vrouwen dragen en zogen immers de kinderen). Voor deze groepen is het testen van potentiële partners van extra belang. Ze zeiden ook vaker dat ze na een eerste zoen van mening waren veranderd. Vandaar dat de onderzoekers concluderen dat zoenen die testfunctie heeft.

Maar hoe vindt dat testen plaats? De onderzoekers deden wel een poging om die vraag te beantwoorden, maar kwamen er niet uit. Naast het hierboven beschreven onderzoek, dat binnenkort in Archives of Sexual Behavior wordt gepubliceerd, deden ze ook een onderzoek onder louter vrouwen die geen hormonale anticonceptie gebruikten (binnenkort in vakblad Human Nature). In het begin van een relatie vonden vooral vrouwen in de vruchtbare fase van hun cyclus zoenen belangrijk – dat is weer dat testen. De vrouwen leken daarbij iets meer te letten op een goede adem dan op bijvoorbeeld techniek, smaak, lichaamsgeur of natheid van de zoen. Zelfs of het testen een gedragspsychologische of een biochemische kwestie is, is dus nog niet opgehelderd. De onderzoekers denken aan feromonen.

In een vaste relatie vonden vrouwen zoenen trouwens belangrijk ongeacht het moment in hun cyclus – daar komt weer het bestendigen van de relatie bij. En dat is de reden, denken de onderzoekers, dat prostituees hun klanten niet op de mond zoenen. Dat lijkt te veel op echte liefde.

    • Ellen de Bruin