next shopt Honing

Het wemelt in de winkels van de ‘verantwoorde’ producten en ‘gezonde keuzes’. Wat is het beste?

Giel Beelen over de gevolgen van zijn recordpoging radiomaken voor zijn gezondheid

Bijen moeten bij elkaar opgeteld een miljoen kilometer vliegen om genoeg nectar voor een potje honing te verzamelen, zegt beroepsimker John Driebergen. Zijn bijen maken honing op allerlei plekken in Nederland. Driebergen verhuurt zijn bijenkasten aan kwekerijen, waar de dieren gewassen bestuiven. Het werk dat de bijen doen is dus niet alleen goed voor de productie van honing, maar ook voor de natuur. Veel planten en gewassen zijn afhankelijk van de bestuiving door bijen.

Op al die verschillende plekken ontstaan ook verschillende smaken honing. Honing heeft een specifieke smaak die afhankelijk is van de soort bloemen waarvan de honing is gemaakt. „Als ik de bijenkasten bijvoorbeeld op een zonnebloemveld neerzet, krijg ik zonnebloemenhoning’’, zegt Driebergen.

De honing van Driebergen vind je niet in de supermarktschappen. In Nederland wordt namelijk helemaal niet zo veel honing gemaakt. En de honing die er is, wordt vaak verkocht bij speciaalzaken of bij de imker aan huis. Driebergen heeft zo’n tien Nederlandse collega’s die leven van de imkerij, schat hij. Hobbyimkers zijn verantwoordelijk voor de overige honing. „Zo'n 99 procent van de honing die in Nederland wordt verkocht, komt uit het buitenland’’, zegt Lex Drost van imkerij De Traay.

Maar waar komt de honing in de Nederlandse supermarktschappen dan vandaan? En hoe kies je een duurzame variant? next.shopt checkt drie verschillende producten.

Euroshopper Bloemenhoning

1,18 euro voor 450 gram.

Duurzaamheid:

‘Gemengde EG en niet EG honing’, vermelden alle supermarktpotjes op het etiket. Zo ook deze Euroshopper variant. Dat betekent dat het product een mengsel is van honing afkomstig uit Europa en uit andere landen. Als honing uit meerdere landen komt, mag de fabrikant dat volgens Europese wetgeving op deze manier op het etiket vermelden. Kortom: de honing kan overal vandaan komen.

De meeste honing in de Nederlandse supermarkten komt volgens de Wageningse bijenonderzoeker Tjeerd Blacquiere uit Noord- en Zuid-Amerika en China. „Daar werken imkers veel grootschaliger dan in Europa, met tienduizenden bijenkasten verspreid over het hele land”, zegt hij.

In niet-Europese landen hebben imkers te maken met andere regelgeving binnen hun vakgebied. Zo gebruiken Chinese en Amerikaanse imkers wél antibiotica om ziekten bij hun bijen te voorkomen. In Europa is dat verboden. „Zolang een imker netjes met de groepen omgaat, is dat ook helemaal niet nodig”, aldus Blacquiere.

„Euroshopper honing is een melange van honing uit Midden- en Zuid Amerika en Azië”, laat een woordvoerder van de Albert Heijn weten. Maar waar het Europese deel – dat op het etiket wordt genoemd – dan is gebleven? „Dat heeft ermee te maken dat honing puur natuur is”, zegt de woordvoerder. „We willen de juiste kwaliteit leveren en op dit moment komt die uit deze landen. Over een twee maanden kan dat weer anders zijn.’’

Melvita Bloemenhoning

2,79 voor 375 gram.

Duurzaamheid:

Melvita Bloemenhoning is afkomstig van imkerij De Traay en is van ‘extra fijne kwaliteit’. Tenminste, dat staat op de verpakking. „Dat betekent dat de honing van uitstekende kwaliteit is, heerlijk om van te genieten”, reageert Lex Drost van De Traay cynisch. Deze honing is net als die van de Albert Heijn een mix van Europese en niet-Europese honing. Uit welk land de honing komt, dat is opnieuw afhankelijk van de oogst.

„Als ik het even negatief uitleg: supermarkthoning moet als Coca-Cola zijn. De consument wil altijd hetzelfde product.” En daarom stelt De Traay met allerlei soorten honing elke keer dezelfde smaak en kleur samen. De verschillende soorten honing komen per boot uit voornamelijk Zuid-Amerika en worden in Nederland gemengd. „Máár”, benadrukt Drost, „het komt zeker nooit uit de Verenigde Staten. De eisen liggen daar anders. Alles is daar genetisch gemanipuleerd.”

De Traay Bloemenhoning

3,95 euro voor 375 gram.

Duurzaamheid:

Deze honing is net als Melvita afkomstig van De Traay en is te verkrijgen bij de biologische supermarkt. De Traay Bloemenhoning heeft een EKO-keurmerk. Dat geeft aan dat het product gecontroleerd biologisch is en bovendien dat het afkomstig is van een bedrijf dat extra aandacht besteedt aan duurzaamheid. Biologische honing betekent dat de bijen hun nectar verzamelden in de ongerepte natuur, waar geen bestrijdingsmiddelen worden gebruikt. En dat allemaal minimaal zeven kilometer van industrie of verkeer.

Bovendien moet een eventuele bijenziekte op een natuurlijke wijze worden behandeld en mogen de bijenkasten slechts bestaan uit natuurlijke materialen. De bijen verzamelen de nectar voor de honing op wilde bloemen, die in de ongerepte natuur van Oost-Europa, Midden- en Zuid-Amerika bloeien. De Traay Bloemenhoning is de meest duurzame in de lijst. Maar de melange is samengesteld uit honing over de hele wereld, die eerst nog per boot naar Nederland moest komen. Daarom krijgt de honing vier ballen en geen vijf. Daarbij wel een kleine kanttekening: biologische honing uit Nederland bestaat niet. „Zeven kilometer van een weg of van industrie afzitten in ons land – reken zelf maar uit hoeveel ruimte er dan over is”, zegt Drost.