Rusland zoekt bredere aanklacht Greenpeace

Drugs op de Arctic Sunrise? Volgens Greenpeace zat deze morfine conform de internationale regels in de scheepskluis.

De federale recherche van Rusland, het onderzoekscomité SK, treft voorbereidingen om de aanklacht tegen de opvarenden van Greenpeace-schip Arctic Sunrise te verbreden. Vladimir Markin, bijgenaamd de ‘stem van het SK’, maakte gisteren bekend dat er narcotica zijn gevonden op het schip van Greenpeace. Het zou gaan om morfine en delen van een papaverplant.

Advocaat Irina Isakova, die het woord voert namens de advocaten die Greenpeace in Moermansk bijstaan, verklaart telefonisch geen officiële rapportage hierover te hebben ontvangen. Het gebeurt regelmatig dat het SK eerst publiekelijk een verdenking of maatregel bekendmaakt en daarna pas de aangeklaagden inlicht.

Omdat de Russische rechter bevindingen van het SK vaak rechtstreeks overneemt, kan een beschuldiging van drugsbezit serieuze gevolgen hebben voor de opvarenden.

Op het bewaren van drugs zonder dat die worden verspreid, staat in Rusland een maximale straf van drie jaar. Dan moet het wel gaan om een grote hoeveelheid. Drugsgebruik zelf wordt bestraft met een boete of vijftien dagen cel. In 2003 werd de Brit Tig Hague door de Russische douane gepakt met een kleine hoeveelheid hasj en veroordeeld tot twee jaar strafkolonie. Hij schreef er later een boek over.

De meeste arrestanten, onder wie twee Nederlanders, zijn aangeklaagd voor piraterij. President Poetin heeft eerder gezegd dat de actievoerders geen piraten zijn. Markin schrijft nu: „In verband met de gegevens die ontvangen zijn bij het strafrechtelijk onderzoek, wordt voorgesteld de al uitgesproken beschuldiging te corrigeren. Daarbij is het de recherche duidelijk dat een reeks aangeklaagden zal worden beschuldigd van het plegen van andere zware misdrijven.”

Het gebeurt in Rusland vaker dat een aanklacht in de loop van een vooronderzoek wordt veranderd of toegevoegd. De formulering van Markov is op vele manieren uit te leggen. Het kan betekenen het SK een keten van aanklachten wil opbouwen, maar ook dat de beschuldiging van piraterij wordt afgezwakt.

Volgens Greenpeace is het aan boord hebben van morfine een internationale verplichting. De kustwacht zou de kluis, waartoe alleen de scheepsarts en de kapitein toegang hebben, hebben opengebroken. Bij het verlaten van Noorwegen is de boot volgens Greenpeace door een drugshond onderzocht. Er werd niets gevonden. De milieuorganisatie spreekt van een „afleidingsmanoeuvre”.

Over een andere vondst van de recherche – apparatuur die „een dubbele toepassing” zou hebben en niet alleen voor ecologische doeleinden zou kunnen worden gebruikt – zegt jurist Michail Krejndlin van Greenpeace in Moskou: „Met een microscoop kun je ook een spijker ergens in slaan.”

De opvarenden kunnen worden aangeklaagd voor het doen van illegaal wetenschappelijk onderzoek, als daarvoor bewijzen worden gevonden.

Vladimir Markin concludeert verder dat de arrestanten de grenstroepen gehinderd hebben bij hun werk en daarmee de gezondheid van „vertegenwoordigers van de macht” in gevaar hebben gebracht.

Volgens Krejndlin moet het bericht van Markin los worden gezien van de diplomatieke spanningen tussen Rusland en Nederland van afgelopen dagen. De Arctic Sunrise voer onder Nederlandse vlag.

Het hoofd van Greenpeace International, Kumi Naidoo, verklaarde gisteren garant te willen staan voor de dertig opvarenden, als zij op borgtocht worden vrijgelaten.