VN: 100 experts voor gifgas Syrië

Honderd specialisten van de Verenigde Naties en de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) zullen de komende acht maanden het Syrische gifgasarsenaal moeten ontmantelen. Het is een extreem gevaarlijke operatie, „die eenvoudigweg nog nooit eerder is geprobeerd” en die zonder „constante, oprechte betrokkenheid van de Syrische autoriteiten” nooit zal slagen.

Dit schreef VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon maandag in brief aan de VN-Veiligheidsraad, die nieuwe details bevat over hoe de operatie zal worden uitgevoerd. De brief is een vervolg op de resolutie van de Veiligheidsraad van 27 september die opdracht gaf tot het veilig stellen en vernietigen van de naar schatting 1.000 ton chemische wapens in Syrië.

Ban stelt een gezamenlijke missie voor, waarbij specialisten van de VN zich bezighouden met veiligheid, logistiek, communicatie en coördinatie. De OPCW zal de leiding hebben over de technische aspecten van de ontmanteling. Wapenexperts van de organisatie zullen de inventaris van het arsenaal die Syrië heeft overlegd verifiëren, inspecties uitvoeren en toezicht houden op de vernietiging.

Er is nu al een eerste team aan het werk in Syrië. Onder hun toezicht hebben Syrische militairen met behulp van slijptollen en vlammenwerpers zondag al wat materiaal vernietigd of onklaar gemaakt, zoals raketladingen, bommen en materiaal voor het mixen van chemicaliën en het vullen van wapens.

Ban benadrukte nog eens onder wat voor gevaarlijke omstandigheden het team moet werken, vooral in Damascus, Homs, Aleppo en andere stedelijke regio’s. Het team zal door gevechtslinies moeten reizen en in sommige gevallen door gebied dat in handen is van gewapende groepen die vijandig tegenover de operatie staan. De Syrische regering zal in eerste instantie voor de veiligheid zal zorgen, maar in een latere fase zal assistentie noodzakelijk zijn van andere lidstaten. Rusland heeft al hulp aangeboden.

Vanwege de veiligheidssituatie zal het team zijn hoofdkwartier opzetten op Cyprus, en alleen personeel naar Syrië sturen dat nodig is om daar taken uit te voeren.

Ban gaf toe dat de OPCW wellicht niet genoeg geld heeft om de kosten van de operatie dekken, en riep regeringen op om te zorgen voor „financiële, materiële, technische en operationele assistentie”. De VN zullen hun eigen kosten voor hun rekening nemen. De Veiligheidsraad, die de gezamenlijke missie moet goedkeuren, bespreekt het voorstel morgen.