Akkoord moet crisis Tunesië beëindigen

De fundamentalistische regeringspartij Ennahda zegt over drie weken op te stappen

Er is hoop op een einde aan de politieke crisis die Tunesië al maanden in zijn greep heeft. De ruziënde partijen hebben zaterdag een deal gesloten. De fundamentalistische partij Ennahda is ermee akkoord dat de door haar gedomineerde regering over drie weken opstapt. In die periode gaat ze gesprekken voeren met de oppositie over een tijdelijke regering van technocraten. Ook zal een datum voor parlements- en presidentsverkiezingen worden vastgesteld.

„Ik ben optimistisch over de toekomst van Tunesië en dat de dialoog zal leiden tot vrije en transparante verkiezingen”, zei president Moncef Marzouki bij de ondertekening van het akkoord in het Palais de Congres in de hoofdstad Tunis. „De ogen van de Tunesiërs en onze vrienden in het buitenland zijn op ons gericht en we kunnen hen niet teleurstellen – het is een historische verantwoordelijkheid.”

De voormalige kolonisator Frankrijk verwelkomde het akkoord en zei te hopen dat de partijen „de politieke transitie zouden beëindigen met het aannemen van een nieuwe grondwet en vrije en democratische verkiezingen”.

Na de val van sterke man Ben Ali kwam er in Tunesië een fundamentalistische partij aan de macht. In oktober 2011 won Ennahda de eerste vrije verkiezingen in Tunesië met bijna veertig procent van de stemmen. In vergelijking tot andere landen van de Arabische Lente is de democratische transitie in Tunesië vreedzaam verlopen. De Ennahdapartij vormde met twee kleinere seculiere partijen een regering die aan de macht moest blijven totdat de nieuwe grondwet klaar was.

Maar de talrijke seculieren in Tunesië hebben Ennahda vanaf het begin gewantrouwd. De politieke crisis begon in juli toen een linkse oppositiepoliticus werd vermoord – de tweede moord op een seculiere leider in een half jaar. Dit leidde tot omvangrijke protesten tegen de Ennahdapartij. Die werd ervan beschuldigd de moord in de hand te hebben gewerkt door haar ogen te sluiten voor het geweld van ultraconservatieve salafisten tegen seculiere kunstenaars, politici, journalisten, bars en theaters. De oppositie eiste dat de regering zou opstappen en zette die eis de afgelopen maanden kracht bij met grote protesten.

Ook na het akkoord van zaterdag blijft het wantrouwen groot. De oppositie vreest dat Ennahda de belofte om de weg vrij te maken naar een regering van technocraten niet zal waarmaken. Volgens analisten heeft de partij meer concessies gedaan dan waar haar aanhang toe bereid is. Er was dit weekend al meteen onduidelijkheid over de datum van aftreden, waarbij sommige leden van Ennahda zeggen dat er nog geen datum is afgesproken. „Het gaat nog moeilijk worden, maar de overtuiging is er [bij Ennahdaleider Rached Ghannouchi] dat er geen alternatief is voor een dialoog”, zei politiek journalist Mourad Sellami tegen AFP.

Het onderlinge wantrouwen is niet het enige waarop de onderhandelingen kunnen stuklopen. Er zijn tal van onderwerpen waarover onenigheid bestaat: de nieuwe premier en ministers in de technocratische regering, de rol van de speciale vergadering die de grondwet opstelt, de inhoud van die grondwet, de datum van de verkiezingen. Het worden spannende weken.

    • Toon Beemsterboer