Proefverlof Volkert van der G. akkoord - beslissing nu bij Teeven

Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, mag met proefverlof. Dat heeft de Raad voor Strafrechttoepassing en Jeugdbescherming besloten. Het is nu aan staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie om een beslissing te nemen over het verlof van Van der G.

Foto ANP / Marcel Antonisse

Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, mag met proefverlof. Dat heeft de Raad voor Strafrechttoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) besloten. Het is nu aan staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie om een beslissing te nemen over het verlof van Van der G.

Een woordvoerder van Veiligheid en Justitie zegt dat Teeven uiterlijk 14 oktober een besluit zal nemen over het proefverlof. De uitspraak van de RSJ is maandag bij hen binnengekomen en vanaf dan heeft de staatssecretaris twee weken de tijd. Op basis van deze nieuwe feiten zal Teeven ook “een nieuwe beslissing nemen”, zegt de woordvoerder.

Na deze nieuwe beslissing zal de Tweede Kamer een plenair debat houden over het mogelijke proefverlof van Van der G. Dat heeft een meerderheid van de Kamer woensdag besloten. Het verzoek werd ingediend door PVV-Kamerlid Lilian Helder en gesteund door VVD, CDA, ChristenUnie en SGP. De overige partijen willen eerst het besluit van Teeven afwachten.

Een woordvoerder van de RSJ laat desgevraagd aan persbureau Novum weten dat Teeven de uitspraak alleen kan afwijzen als hij met nieuwe feiten en argumenten komt. Wanneer dat het geval is en Van der G. gaat opnieuw in beroep, buigt de RSJ zich nogmaals over de zaak. “Uiteindelijk kan het zo zijn dat de uitspraak van de raad bindend is, maar de ervaring leert dat het niet zo lang een pingpongspel blijft tussen de raad en de staatssecretaris”, aldus de zegsman.

Van der G. eerder met proefverlof geweest

In de uitspraak van de raad (PDF) staat verder dat Van der G. in 2007 al eens met proefverlof is geweest:

Voorts is van belang dat klager al jaren niet meer op de lijst van gedetineerden met een vlucht- of maatschappelijk risico staat en dat klager op 21 februari 2007, zonder dat maatschappelijke onrust is ontstaan, op incidenteel verlof is geweest.

VVD, PVV en CDA tegen proefverlof - D66, PvdA: besluit is aan Teeven

Regeringspartij VVD vindt dat Van der G. niet met proefverlof mag. Dat laat Tweede Kamerlid Ard van der Steur vandaag weten.

Twitter avatar ArdvanderSteur Ard van der Steur VVD vindt dat staatssecretaris Teeven geen toestemming moet geven voor proefverlof van Van der G. wegens de onrust in de samenleving

Ook de PVV verzet zich tegen een eventueel proefverlof. De partij van Geert Wilders wijst erop dat Teeven eerder heeft toegezegd dat hij niet van plan is Van der G. met proefverlof te sturen wanneer sprake is van maatschappelijke onrust of een geschokte rechtsorde. De partij verwacht dan ook dat Teeven ‘zich een vent toont, zijn rug recht houdt’ en zijn toezegging gestand doet.

NU.nl-journalist Lucas Benschop meldt dat ook het CDA tegen het proefverlof van Van der G. is:

Twitter avatar lucasbenschop Lucas Benschop Ook CDA tegen verlof Van der G. “Wij vinden de maatschappelijke onrust zwaarder wegen dan resocialisatie”, aldus @peteroskamCDA

De Partij van de Arbeid laat de afweging over aan Teeven. PvdA-kamerlid Marcouch in een reactie aan NU.nl: “Voor Van der G. gelden dezelfde regels als voor andere gedetineerden.”

D66 zegt in een reactie tegenover de NOS dat de politiek zich niet moet bemoeien met de besluitvorming rondom Van der G.: “De politieke partijen moeten geen standpunt innemen voordat de staatssecretaris een besluit heeft genomen. Juist omdat de zaak zo gevoelig ligt”, aldus D66-kamerlid Gerard Schouw.

Broer Fortuyn: dit gaat onrust veroorzaken

De uitspraak dat Volkert van der G. op proefverlof zou moeten worden gelaten bewijst opnieuw dat de rechtspraak met de rug naar de samenleving staat. “Dit gaat enorm veel maatschappelijke onrust veroorzaken”, zegt de broer van Pim Fortuyn, Marten, in een reactie tegenover persbureau Novum.

De broer neemt aan dat de uitspraak van de Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming ter zijde wordt geschoven. Hij wijst erop dat staatssecretaris van Veiligheid en Justitie Fred Teeven (VVD) en premier Mark Rutte (VVD) eerder hebben toegezegd dat Van der G. niet met proefverlof wordt gestuurd.

De rechtspraak en de regelgeving is volgens de broer al jaren niet afgestemd op wat in de maatschappij wordt gevonden, maar daar heeft hij zich bij neergelegd. “Ik kan me er druk om maken als Teeven besluit hem met proefverlof te laten gaan, maar dat heeft helemaal geen zin. Daar bereik ik toch niks mee.”

Teeven in november 2012: geen proefverlof voor Van der G.

In november vorig jaar beloofde staatssecretaris Teeven dat Van der G. niet eerder dan 2014 vrij zou komen. De staatssecretaris merkte daarbij op dat Van der G. ook nog niet op proefverlof is geweest en dat dit ook niet zal gaan gebeuren. Of de uitspraak van Raad iets verandert aan het standpunt van Teeven is afwachten.

Van der G. sinds van dag moord Fortuyn vast

De 43-jarige Van der G. zit sinds de dag van de moord, 6 mei 2002, in de cel. Hij werd in 2003 veroordeeld tot achttien jaar celstraf. In 2014 heeft Van der G. tweederde van die straf uitgezeten en komt hij wettelijk in aanmerking voor voorwaardelijke in vrijheidstelling. Naar verwachting komt hij dan in mei 2014 vrij.

Uitspraak van de Raad:

In aanmerking nemende de aard van het door klager gepleegde strafbare feit, dat destijds veel aandacht in de media heeft gekregen, acht de beroepscommissie het van doorslaggevend belang dat klagers re-integratie in de maatschappij op een verantwoorde en geleidelijke manier wordt vormgegeven. Van de directeur en bij uitstek van de Staatssecretaris kan worden verlangd dat zij hiervoor zorg dragen. Een gedoseerd vrijhedenbeleid, waarbij verlofmogelijkheden geleidelijk worden uitgebreid naarmate de einddatum nadert, is het middel bij uitstek om klager te laten voorbereiden op zijn terugkeer in de samenleving en om – zoals ook de beklagcommissie heeft overwogen – de samenleving te laten wennen aan de terugkeer van klager. [...]

De beroepscommissie is van oordeel dat het belang om aan klager verlof te verlenen in dit stadium van de detentie dient te prevaleren boven de mogelijke maatschappelijke onrust en de risico’s die verlofverlening aan klager met zich mee kan brengen. Derhalve wordt de Staatssecretaris opgedragen om een nieuwe beslissing te nemen op de verlofaanvraag.

    • Nando Kasteleijn